Ağız kanseri teşhisinde lolipop yöntemi ile hızlı teşhis

23 Nisan 2024

Araştırmacılar lolipopun ağız kanseri teşhisini hızlandırabileceğini, hatta sigara içen veya çok miktarda alkol tüketen kişiler gibi en fazla risk altında olan kişilerde tümör taraması için kullanılabileceğini umuyor.

Britanya’da yılda yaklaşık 9 bin kişiye, dil, diş eti, bademcik, dudak ve ağız tavanı ve tabanı kanserlerini kapsayan ağız kanseri teşhisi konuluyor.

Yılda yaklaşık 3 bin ölüme neden oluyor ve bu sayı rahim ağzı ve testis kanserinin toplamından daha fazla olmasıyla dikkat çekiyor. Bunun nedeni çoğu zaman nadiren belirgin semptomlar görüldüğü için vakaların yarısından fazlasının yalnızca tümör boyun ve başın diğer bölgelerine yayıldıktan sonra tespit edilmesi.

Geç aşamada teşhis edilen vakaların yalnızca yüzde 50’si beş yıldan fazla hayatta kalırken, tümörlerin daha erken tespit edilmesi durumunda bu rakam yüzde 90’a kadar çıkıyor. Birçok hastanın rutin kontroller için diş hekimine erişememesi nedeniyle son on yılda ağız kanseri ölümlerinde yüzde 46’lık bir artış olduğu belirtiliyor.

Ancak yeni bir araştırma son derece basit bir yöntemle bu kanser türünün teşhis edilebileceğini ortaya çıkardı. Birmingham ekibi su ve nispeten büyük kimyasal moleküllerden oluşan yumuşak bir malzeme olan bir polimerden yapılmış bir jel geliştirdi. Hasta bu lolipopu emdiğinde, tükürüğündeki kanserle ilişkili olanlar da dahil olmak üzere proteinler daha büyük moleküller arasında sıkışıp kalıyor.

Hedeflenen ana proteinlerden biri, enfeksiyon veya iltihaplanmaya yanıt olarak bağışıklık sistemi tarafından doğal olarak üretilen interlökin-6. çoğaldıkça kanser hücreleri tarafından aşırı miktarda üretilir; çok sayıda çalışma tükürükteki varlığının ağız kanseri için bir erken uyarı işareti olduğunu tespit etti.

Lolipop testiyle de bu durum hızla tespit edilip hasta, biyopsiye yönlendirilebilir. Birmingham’daki araştırmacılar önümüzdeki üç yılı rutin olarak kullanılmak üzere tasarlanan lolipop testini kusursuz hale getirmek için harcayacak.

Ağız Sağlığı Vakfı CEO’su Dr Nigel Carter şunları söyledi: “Şu anda ağız kanserinin tedavisi çok zor olabilir. Bunun gibi hızlı bir test yapmak, erken aşamalarda teşhis koymanın mükemmel bir yolu olabilir.”

Araştırmacılar aynı zamanda üzüm, domates ve çilek gibi kırmızı meyvelerde bulunan bir bileşik olan resveratrolün düzenli olarak tüketilmesinin ağız kanseri riskini yaklaşık yüzde 15 oranında azaltabileceğine dikkat çekti.