Rakipsiz lider, Başbakanlığa koşuyor

13 Temmuz 2026

Andy Burnham’ın, İşçi Partisi’nin yeni lideri ve dolayısıyla Birleşik Krallık’ın yeni Başbakanı olmasına kesin gözüyle bakılıyor. Burnham’ın bu ay sonundan önce görevi devralması bekleniyor.

İşçi Partisi milletvekillerinin ezici çoğunluğu Burnham’a desteğini açıkladı. Toplam 403 İşçi Partisi milletvekilinden 322’sinin adaylık desteğini alan eski belediye başkanı, rakiplerinin matematiksel olarak yarışa girmesini neredeyse imkansız hale getirdi.

Rakip bir adayın çıkabilmesi için gereken 323 milletvekili sınırına sadece bir oy uzaklıkta olan Burnham, şu ana kadar liderlik yarışındaki tek aday konumunda.

Liderlik Süreci ve Rakiplerin Çekilmesi

İşçi Partisi’nde yeni liderlik için resmi adaylık süreci 9 Temmuz’da başladı. Adayların 16 Temmuz’a kadar en az 81 milletvekilinin ve sendikalar gibi partiye bağlı üç kurumun desteğini toplaması gerekiyor. Burnham’ın en güçlü rakibi olması beklenen eski Sağlık Bakanı Wes Streeting, yarıştan çekildiğini ve Burnham’ı destekleyeceğini açıkladı.

Streeting’in yeni kabinede önemli bir rol üstlenmesi bekleniyor. Çarşamba akşamı eski Savunma Bakanı Al Carns’ın da aday olmayacağını duyurmasıyla, Burnham’ın kurultaya tek aday olarak girmesi ve doğrudan “taç giymesi” neredeyse kesinleşti.

Geçiş Dönemi Takvimi Süreçte öngörülen resmi takvim şu şekilde işleyecek:

• 16 Temmuz: Liderlik için adaylık başvuruları sona erecek.

• 17 Temmuz: Başka bir adayın çıkmaması durumunda, Andy Burnham özel bir parti konferansında resmi olarak İşçi Partisi’nin yeni lideri ilan edilecek.

• 20 Temmuz (Pazartesi): Burnham, Buckingham Sarayı’nda Kral III. Charles ile bir araya gelerek hükümeti kurma görevini alacak.

Beklenmeyen bir şekilde başka bir adayın yeterli imzayı toplaması durumunda, parti üyelerinin katılacağı oylama 6-27 Ağustos tarihleri arasında yapılacak ve sonuç 29 Ağustos’ta açıklanacak; ancak bu ihtimal oldukça düşük görülüyor.

Downing Street’te Esnek Tahliye Planı

Geleneksel olarak giden başbakanlara konutu boşaltmaları için 24 ila 72 saat süre tanınır. Ancak devir teslimin Meclis’in yaz tatiline denk gelmesi ve Burnham’ın haftanın bir bölümünü Manchester’da geçirmek istemesi nedeniyle, Starmer ailesine Temmuz 2024’ten beri oturduğu Downing Street 10 Numaralı daireyi boşaltması için ek süre tanınabileceği belirtiliyor.

Starmer ve Burnham, Haziran sonunda gerçekleştirdikleri görüşmede iktidarın sorunsuz bir şekilde devredilmesi için sivil bürokrasiyle görüşmeler yapılması konusunda uzlaşmıştı.

“Kuzey’in Downing Street’i” ve Yönetimde Reform Sinyali

Burnham’ın ekibi, Başbakanlık görevini devralır almaz hızla çalışmaya başlayacaklarını ve kuzeyde bölgesel bir başbakanlık ofisi (“No 10 in the North”) kuracaklarını belirtti.

İşçi Partisi Lider Yardımcısı Lucy Powell, bu hamlenin hükümet yapısında “çok güçlü bir yeniden yapılanma” sağlayacağını vurguladı. Powell, yerelleşme ve bölgesel yönetim modelinde her bölgenin kendi ekonomik gücüne göre hareket edileceğini ifade ederek şunları söyledi:

“Tek bir modelin herkese uyması beklenemez. Manchester dijital ve ileri imalat ekonomisine sahipken, başka bölgeler nükleer enerji, tersanecilik veya üniversite odaklı olabilir. Temel amacımız gücü Whitehall’dan (Londra’daki merkezi bürokrasi) alarak ülkenin geneline dağıtmak ve her topluluğa can suyu vermektir.”