Avrupa Birliği’nin (AB) 10 Nisan’da devreye aldığı yeni dijital sınır kontrol sistemi EES (Giriş-Çıkış Sistemi), İngiltere pasaportuyla seyahat eden milyonlarca kişiyi mağdur ediyor. Çıkış kayıtlarının sisteme işlenmemesi nedeniyle “vize süresi aşımı” yapmış gibi görünen yolcular, havalimanlarında gözaltı, 10 bin euroya varan para cezaları ve iki yıllık giriş yasağı tehlikesiyle karşı karşıya.
Pasaportlara basılan geleneksel mühürlerin yerini alan ve yolcuların yüz ile parmak izi verilerini otomatik olarak tarayan EES sistemindeki teknik aksaklıklar; Fransa, İspanya, Yunanistan, İtalya ve Portekiz gibi popüler tatil rotalarına giden İngiliz vatandaşlarına zor anlar yaşatıyor.
Çıkış Kayıtları İşlenmeyince Sayaç Durmuyor
Brexit sonrası yürürlüğe giren kurallara göre İngiltere vatandaşları, her 180 günlük periyotta AB ülkelerinde en fazla 90 gün kalabiliyor. Ancak birçok tatilci, Avrupa’dan ayrılmalarına rağmen sistemde çıkışlarının görünmediğini ve kalış sürelerinin haksız yere işlemeye devam ettiğini bildiriyor.
Tüketici hakları kuruluşu Which?’e konuşan düzinelerce mağdur, havalimanlarında saatlerce alıkonulduklarını ve sınır dışı edilme tehdidiyle karşılaştıklarını aktardı. Bir yolcu, Bilbao Havalimanı’ndan yaptıkları çıkışın kaydedilmemesi nedeniyle yaşlı ebeveynlerinin sınırda büyük korku yaşadığını ve bir daha Avrupa’ya seyahat etmeme kararı aldığını belirtti.
Sistem hatasından etkilenen isimler arasında dünyaca ünlü İngiliz yazar Jojo Moyes da yer alıyor. Fransa’daki beş günlük tatilinin ardından ülkeden ayrılırken sınır polisi tarafından durdurulan Moyes’a, yasal kalış süresini aştığı söylendi.
Son altı ayda Avrupa’da yalnızca 23 gün geçirmesine rağmen, mayıs ayında Portekiz’den yaptığı çıkışın sisteme işlenmediğini öğrenen Moyes, yaşadığı süreci şu sözlerle anlattı:
“Çıkışım kaydedilmediği için sayaç o günden beri işlemeye devam etmiş. Brexit kurallarına göre artık ‘süre aşımı yapmış’ durumdaydım. Marsilya’daki kıdemli sınır kontrol memuru, bu durum düzeltilmeden Avrupa’ya tekrar girmeye çalışmamam gerektiği; aksi takdirde 10 bin euro para cezası ve iki yıl giriş yasağı ile karşılaşacağım konusunda beni uyardı.”
Kayıtlarını düzeltebilmek için bir göçmenlik avukatı tutmak zorunda kaldığını belirten ünlü yazar, Portekiz’den ayrıldığını kanıtlamak için avukat onaylı pasaport sureti ve uçuş biniş kartları gibi belgeler sunacağını ifade etti.
Which? gazetecisi Kate Pasola, çifte vatandaşlığı bulunmayan ve nisan ayından bu yana Avrupa’ya seyahat eden tüm İngiliz vatandaşlarına acil kontrol çağrısında bulundu. Pasola, yolcuların AB’nin çevrimiçi sorgulama aracı üzerinden çıkış kayıtlarının doğru işlenip işlenmediğini teyit etmeleri gerektiğini vurguladı.
Hatalı Kayıt Nasıl Düzeltilir?
Sistemde hata tespit eden yolcuların mağduriyet yaşamamaları için şu adımları izlemeleri öneriliyor:
Durum Sorgulama: AB’nin resmi “Check How Long You Can Stay” (Ne Kadar Kalabileceğinizi Kontrol Edin) internet sitesi üzerinden mevcut kalış süresi ve kayıtlar kontrol edilmeli.
İtiraz Başvurusu: Hata tespit edilmesi halinde, ziyaret edilen ülkenin AB Veri Koruma sayfasında yer alan ilgili “Veri Sorumlusu” (Data Controller) ile iletişime geçilmeli.
Kanıt Sunumu: Başvuru dosyasına pasaport taraması, ülkeden çıkış yapıldığını kanıtlayan belgeler (uçak biniş kartı vb.) ve kayıtların düzeltilmesine yönelik resmi talep dilekçesi eklenmeli.











