Bu aşı kanserle mücadelede yeni bir dönemin kapılarını aralayabilir

12 Ağustos 2025

İngiltere’de yüzlerce baş ve boyun kanseri hastası, bilim insanlarının “umut verici’’ olarak tanımladığı yeni bir aşıya erişim hakkı kazanacak.

Gelişmiş kanser vakalarını hedef alan bu enjeksiyon, bağışıklık sistemini güçlendirerek insan papilloma virüsü (HPV) proteinleri içeren kanser hücrelerine saldırmasını sağlıyor. Uzmanlar, bu aşının kanserle mücadelede yeni bir dönemin kapılarını aralayabileceğini belirtiyor. Araştırmalar, baş ve boyun kanserlerinin yaklaşık yüzde 70’inin HPV ile bağlantılı olabileceğini uzun süredir ortaya koyuyor.

Yeni aşıdan, AHEAD-MERIT (BNT113) adlı klinik araştırma kapsamında, 100’den fazla ileri evre baş ve boyun kanseri hastasının yararlanması bekleniyor. Baş ve boyun kanseri; ağız, boğaz, ses telleri, burun, sinüsler ve tükürük bezlerinde görülen kanser türlerini kapsayan genel bir terim. HPV ise yakın temasla, özellikle cinsel yolla bulaşan yaygın bir virüs ve çoğu zaman zararsız.

Ancak bazı durumlarda -nedenleri tam olarak bilinmese de- sağlıklı dokularda kanserli hücre değişimlerine yol açabiliyor. Baş ve boyun kanserine yönelik tedavi yöntemlerinde önemli gelişmeler yaşansa da, ileri evredeki vakalar hala zor tedavi ediliyor ve nüks oranı yüksek. Bu tür vakalarda iki yıllık sağkalım oranı, yüzde 50’nin altında kalıyor.

Yeni geliştirilen aşı, yüksek riskli HPV türleriyle bağlantılı baş ve boyun kanserlerinde yaygın olarak bulunan iki proteini hedef alarak bağışıklık sisteminin bu hücrelere saldırmasını sağlıyor. Yeni çalışmayı “kanser hastaları için büyük bir zafer” olarak nitelendiren Sağlık Bakanı Karin Smyth, “Bu aşı, en zorlu tanılarla karşı karşıya kalan hastalar için devrim niteliğinde olabilir’’ dedi. Baş ve boyun kanseri, Birleşik Krallık’ta en yaygın sekizinci kanser türü olarak biliniyor.

Erkeklerde görülme oranı, kadınlara göre 2 ila 3 kat daha fazla. Her yıl yaklaşık 12 bin 500 yeni vaka teşhis ediliyor ve bu sayı giderek artıyor.

Daily Mail’de yer alan habere göre, insanların yüzde 80’i hayatlarının bir döneminde HPV’ye yakalanıyor ve çoğu kişi, bu virüsü herhangi bir sorun yaşamadan vücudundan atabiliyor. Uzmanlar, HPV bağlantılı kanser riskini azaltmak için HPV aşısının önemini sürekli vurguluyor.