ATMB: Türkiye-Birleşik Krallık arasındaki STA 2. tur müzakereleri memnuniyet verici

24 Eylül 2025

İkinci tur STA görüşmeleri tamamlandı, tarım ve dijital ticaret öne çıktı.

Avrupalı Türk Markalar Birliği (ATMB) Başkanı Vehbi Keleş, Türkiye ile Birleşik Krallık arasında devam eden Serbest Ticaret Anlaşması (STA) müzakerelerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

TRT Haber’den Zeynep Eryılmaz’a konuşan Keleş, İngiltere’deki Türk iş dünyasının beklentilerini İngiliz başmüzakereci Ilaria Regondi ile paylaştıklarını söyledi.ATMB’nin ilettiği yazılı açıklamada da tarife ve kota engellerinin kaldırılması, ortak standartların belirlenmesi ve dijital ticaretin öncelikli alan olarak anlaşmaya eklenmesi gerektiği vurgulandı.

Müzakerelerde Yeni Dönem
STA’nın ikinci tur görüşmeleri 15-19 Eylül tarihleri arasında Londra’da yapıldı. Yıl sonuna kadar üçüncü tur müzakerelerin yapılması bekleniyor. 2024 yılında iki ülke arasındaki mal ve hizmet ticaret hacmi 29,5 milyar dolar olurken, uzmanlar yeni anlaşmanın bu rakamı uzun vadede yılda 70–80 milyar dolara çıkarabileceğini dile getiriyor.

Yeni anlaşmanın, malları kapsayan mevcut düzenlemelerin ötesine geçerek dijital ticaret, finansal hizmetler, sigortacılık ve çevre gibi başlıkları da içermesi öngörülüyor.

Tarım ve Gıda Sektörü
ATMB Başkanı Keleş’in aktardığına göre Türkiye, özellikle zeytinyağı salça gibi belirli ürünler üzerindeki kotaların kaldırılmasını bekliyor. Birleşik Krallık’ın yıllık gıda ithalatı 100 milyar dolar civarında; Türkiye’nin bu pastadaki payı 1 milyar doların altında. Kotaların kalkması halinde Türkiye’nin payının yüzde 5 seviyelerine çıkabileceği öngörülüyor.

Ortak Standartlar ve Karşılıklı Tanıma
Keleş, yeni STA’nın ürünlerde ortak teknik standartların belirlenmesini sağlaması gerektiğini ifade etti. Böylelikle çift taraflı test ve sertifikasyon zorunluluklarının ortadan kalkacağını, işletmelerin tek bir onay süreciyle her iki pazara girebileceğini söyledi. Ayrıca, iki ülkenin ilgili kurumlarından oluşacak ortak bir denetim mekanizmasının standartların uygulanmasını izlemesi gerektiğini kaydetti.

Hizmet ve Eğitim İşbirliği
Son dönemde hizmet sektörü STA müzakerelerinde öne çıkan konular arasında yer alıyor. Türkiye’ye sağlık hizmeti için geçen yıl gelen 1,6 milyon yabancı ziyaretçinin önemli bir kısmı Birleşik Krallık vatandaşları oluşturuyor. Ayrıca, İngiltere’de eğitim gören Türk öğrenci sayısı yaklaşık 20 bine ulaşmış durumda ve son yıllarda yüzde 20’nin üzerinde artış kaydedildi.

Dijital Ticaret ve Finansal Hizmetler
ATMB’nin açıklamasında, dijital ticaretin anlaşmada öncelikli alanlardan biri olması gerektiği belirtildi. Ortak standartların kabul edilmesiyle hem gümrük süreçlerinin hızlanacağı hem de “güvenilir tacir” programlarıyla bürokrasinin azalacağı ifade edildi.

Keleş ayrıca finansal hizmetler ve sigortacılık sektöründe karşılıklı uyumun artırılması gerektiğini vurguladı. Açıklamaya göre, ödeme sistemlerinin entegrasyonu ve KOBİ’ler için daha kolay kredi erişimi sağlanması da STA’nın önemli maddeleri arasında olmalı.

Vehbi Keleş, “Modernize edilmiş ve kapsamlı bir STA, yalnızca ticareti değil, iki ülke arasındaki stratejik ortaklığı da güçlendirecektir. Tarife ve kotaların kaldırılması, dijital işbirliği ve hizmet sektöründe atılacak adımlar hem Türkiye hem de Birleşik Krallık için büyük fırsatlar sunuyor” dedi. Hem müzakerelerin bir an önce onaylanıp hayata geçirilmesi, hem de sürecin somut sonuçlar doğurması heyecanla bekleniyor.