İngiltere’de asbest ve toza bağlı meslek hastalıkları nedeniyle hayatını kaybedenlerin yakınlarına ödenen tazminatlar artırılarak mağdurlarla eşitlenecek.
İngiltere’de asbest ve iş kaynaklı diğer toz hastalıkları nedeniyle hayatını kaybeden kişilerin yakınlarına ödenen tazminatlar artırılıyor. Yeni düzenlemeyle hak sahipleri, hastalığa yakalanan kişinin hayattayken alabileceği tazminatla aynı oranda ödeme alacak. Değişikliğin Parlamento onayına bağlı olarak 31 Ekim 2026’da yürürlüğe girmesi planlanıyor
İngiltere’de asbest ve iş ortamındaki toza maruz kalma nedeniyle gelişen hastalıklardan hayatını kaybeden kişilerin ailelerine yönelik tazminat sisteminde önemli değişikliğe gidiliyor.
Department for Work and Pensions (DWP), mevcut sistemde hastalığa yakalanan kişiler ile ölümlerinin ardından tazminatı alan yakınları arasında bulunan ödeme farkının kaldırılacağını açıkladı.
Parlamento’ya sunulan yeni düzenlemeyle, hayatını kaybeden kişilerin hak sahibi yakınlarına da hastalığa yakalanan kişinin alabileceği tutarla aynı oranda ve tam tazminat ödenmesi öngörülüyor.
Ortalama 7 bin sterlinlik fark kaldırılacak
Mevcut sistem kapsamında işi nedeniyle mezotelyoma veya pnömokonyoz gibi asbest ve toza bağlı hastalıklara yakalanan çalışanlar, işverenlerinden daha önce tazminat alamamış olmaları halinde hükümetten tek seferlik ödeme talep edebiliyor.
Bu hastalıkların ortaya çıkması yıllar sürebildiğinden, kişinin teşhis aldığı tarihte hastalığa neden olan işverenin faaliyetini sonlandırmış olması sık karşılaşılan durumlar arasında yer alıyor.
Bu nedenle hükümet tarafından sağlanan ödeme, bazı mağdurlar ve aileleri açısından tazminata ulaşmanın tek yolu olabiliyor.
Ancak mevcut sistemde, kişi tazminat ödenmeden önce hayatını kaybederse ailesine daha düşük tutarda ödeme yapılıyor.
DWP verilerine göre hastalığa yakalanan kişilere yapılan ortalama ödeme 17 bin 700 sterlin, hak sahibi yakınlarına yapılan ödeme ise yaklaşık 10 bin 700 sterlin seviyesinde bulunuyor.
Böylece iki ödeme arasında ortalama 7 bin sterlinlik fark oluşuyor.
Yeni düzenlemeyle bu farkın ortadan kaldırılması amaçlanıyor.
Ailelere mağdurlarla aynı oranda ödeme yapılacak
Hükümet, yeni sistemle birlikte hak sahibi aile üyelerinin artık daha düşük tazminat almayacağını açıkladı.
Düzenlemenin yürürlüğe girmesi halinde, tazminat ödenmeden önce hayatını kaybeden bir kişinin yakınları da mağdurun kendisine uygulanacak oran üzerinden ödeme alabilecek.
Hükümet, böylece ailelerin hem yakınlarını kaybetmelerinin hem de daha düşük tazminat almalarının yarattığı eşitsizliğin sona erdirileceğini belirtti.
2025’te 2 bin 730 mağdura ödeme yapıldı
DWP’nin açıkladığı verilere göre 2025 yılında asbest ve toza bağlı hastalıklardan etkilenen 2 bin 730 kişiye tazminat ödendi.
Aynı dönemde hayatını kaybeden kişilerin hak sahibi yakınlarına da mevcut düşük oran üzerinden yaklaşık 300 ödeme gerçekleştirildi.
Asbestos Victims Support Group Forum UK dahil çeşitli kampanya grupları ile parlamenterler, ailelere daha düşük ödeme yapılmasına uzun süredir karşı çıkıyordu.
Baroness Blower da mevcut sistemdeki eşitsizliğin giderilmesi çağrısında bulunan isimler arasında yer aldı.
Timms: Aileler desteğimizi hak ediyor
Sosyal Güvenlik ve Engellilik Bakanı Sir Stephen Timms, işi nedeniyle hastalanarak hayatını kaybeden kişilerin ailelerinin daha adil şekilde desteklenmesi gerektiğini söyledi.
Mevcut sistemin aileleri ikinci planda bıraktığını belirten Timms, kampanya gruplarının on yılı aşkın süredir bu uygulamanın adaletsiz olduğuna dikkat çektiğini ifade etti.
Yeni düzenlemenin ailelere yönelik desteği daha adil, basit ve anlaşılır hale getireceğini kaydetti.
Tazminat hesaplama sistemi de basitleştirilecek
Değişiklik yalnızca ailelere ödenecek miktarların artırılmasıyla sınırlı kalmayacak.
Tazminatların hesaplanma yönteminin de sadeleştirilmesi planlanıyor.
Güncelliğini yitirmiş ek ödeme uygulamaları kaldırılarak tüm başvurular için daha açık ve tek bir tazminat yapısı oluşturulacak.
Ayrıca yıllar önce faaliyetlerini sonlandıran Pneumoconiosis Medical Boards’a atıfta bulunan eski kurallar da sistemden çıkarılacak.
Hükümet, böylece başvuru ve tazminat hesaplama süreçlerinde yaşanan karışıklığın azaltılmasını hedefliyor.
Yıllık 2 ila 6 milyon sterlin arasında ek ödeme bekleniyor
Parlamento’ya sunulan düzenlemelerin kabul edilmesi halinde değişikliklerin 31 Ekim 2026 tarihinde yürürlüğe girmesi planlanıyor.
Yeni sistem sonucunda hak sahibi yakınlarına yapılan toplam ödemelerin yılda yaklaşık 2 milyon ile 6 milyon sterlin arasında artması bekleniyor.
Düzenlemelerin yürürlüğe girebilmesi için taslak mevzuatın Parlamento’nun her iki kanadında görüşülerek onaylanması gerekiyor.
Kuzey İrlanda’da da benzer düzenleme bekleniyor
Mevcut tazminat sistemi, Pneumoconiosis etc. (Workers’ Compensation) Act 1979 ve 2008 Diffuse Mesothelioma Scheme kapsamında uygulanıyor.
Bu programlar, çalışma hayatı sırasında toza bağlı hastalıklara yakalanan ve özellikle eski işverenlerinin artık faaliyet göstermemesi nedeniyle işverenden tazminat alamayan kişilere veya hak sahibi yakınlarına toplu ödeme yapılmasını sağlıyor.
Değişiklikler, mevcut sistemlere ilişkin gerçekleştirilen bağımsız hukuki incelemenin ardından hazırlandı.
Kuzey İrlanda’da Department for Communities tarafından yönetilen benzer programlar için de karşılık gelen mevzuat değişikliklerinin yapılması bekleniyor.
Asbest tehlikesine karşı çalışmalar sürüyor
Health and Safety Executive Düzenleme Direktörü Jane Lassey, asbeste bağlı hastalıkların geçmişteki maruziyetlerin ciddi sonuçlarını ortaya koymaya devam ettiğini belirtti.
Lassey, insanların asbestin oluşturabileceği tehlikelerden korunmasının önemini vurgulayarak rehberlik, bilinçlendirme kampanyaları ve denetim çalışmalarının sürdürüldüğünü ifade etti.
kaynak: GOV











