Ağır suçlardan hüküm giyenlerin sosyal yardımları kesilecek

İngiltere hükümeti, cinayete teşebbüs, ağır şiddet ve cinsel suçlar nedeniyle mahkeme kararıyla psikiyatri hastanelerinde tutulan hükümlülere yapılan sosyal yardım ödemelerini durdurmaya hazırlanıyor. Yeni düzenlemenin yaklaşık 2 bin 500 kişiyi etkilemesi ve kamu bütçesinde her yıl on milyonlarca sterlin tasarruf sağlaması bekleniyor.

İngiltere Çalışma ve Emeklilik Bakanlığı (Department for Work and Pensions – DWP), ağır suçlardan hüküm giymiş ve mahkeme kararıyla ruh sağlığı hastanelerinde tutulan kişilerin devlet yardımlarından yararlanmasını sınırlandıracak yeni düzenlemeleri 20 Ekim 2026 tarihinde parlamentoya sundu.

Hükümet, mevcut sistemde bazı hükümlülerin hastanede barınma, yemek ve sağlık hizmetleri kamu kaynaklarından karşılanırken aynı zamanda sosyal yardım ödemesi alabildiğini belirtti.

Yeni düzenlemeyle bu uygulamanın sona erdirilmesi ve kamu kaynaklarının daha adil kullanılması hedefleniyor.

Bazı hükümlüler ayda 800 sterlinden fazla yardım alabiliyor

Mevcut kurallara göre, mahkeme kararıyla psikiyatri hastanesinde tutulan bazı hükümlüler, koşulları karşılamaları halinde Universal Credit kapsamında ayda 800 sterlinden fazla ödeme alabiliyor.

Bu ödemeler, hastanede geçirilen süre boyunca devam edebildiğinden birkaç yıl içerisinde binlerce sterline ulaşabiliyor.

Hükümet, söz konusu kişilerin barınma ve temel yaşam giderlerinin Ulusal Sağlık Sistemi (NHS) tarafından karşılanmasına rağmen sosyal yardım almaya devam etmesini kamu kaynaklarından mükerrer destek sağlanması olarak değerlendiriyor.

Hâlihazırda cezaevinden ruh sağlığı hastanelerine nakledilen mahkûmların sosyal yardım alması yasak. Yeni düzenleme, belirli ağır suçlardan hüküm giyerek doğrudan hastane kararı kapsamında tutulan kişileri de bu kapsama alacak.

Yaklaşık 2 bin 500 kişi etkilenecek

Bakanlığın açıklamasına göre düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle birlikte hâlihazırda hastanede bulunan yaklaşık 2 bin 500 hükümlünün sosyal yardım hakkı sona erecek.

Gelecek yıllarda ise her yıl yaklaşık 200 kişinin daha yeni kurallardan etkilenmesi bekleniyor.

Değişiklik, parlamentonun onay vermesi halinde 2027 yılının başlarında yürürlüğe girecek.

Yeni kurallar, yalnızca yürürlük tarihinden sonra hastaneye yatırılacak hükümlüler için değil, daha önce hüküm giymiş ve hâlen hastanede tutulan kişiler için de geçerli olacak.

Düzenleme kapsamında uygun kişilere yapılan şu ödemeler, hastanede tutuldukları süre boyunca durdurulacak:

• Universal Credit (Evrensel Kredi)

• Pension Credit (Emeklilik Kredisi)

• State Pension (Devlet Emeklilik Maaşı)

• Employment and Support Allowance (İstihdam ve Destek Ödeneği)

Hükümet, değişikliğin yıllık olarak on milyonlarca sterlin düzeyinde tasarruf sağlayacağını öngörüyor. Ayrıntılı mali etkilerin 2026 bütçesi kapsamında açıklanması planlanıyor.

Hangi suçları kapsayacak?

Düzenleme, belirli ağır şiddet ve cinsel suçlardan hüküm giyen ve ilgili mevzuat uyarınca hastanede tutulan kişileri kapsayacak.

İngiltere ve Galler için belirlenen suçlar arasında adam öldürme, cinayete teşebbüs, ağır bedensel zarar verme kastıyla yaralama, tecavüz, rıza dışı cinsel saldırı, çocuklara yönelik ağır cinsel suçlar ve aile içi çocuk istismarıyla bağlantılı bazı suçlar bulunuyor.

İskoçya’da ise ilgili suçların İskoç hukukundaki karşılıkları esas alınacak.

Bakanlık, cinayet suçunun bu listede ayrıca yer almadığını açıkladı. Bunun nedeni, İngiltere ve Galler’de cinayet suçunun zorunlu müebbet hapis cezasını gerektirmesi ve söz konusu hastaneye yatırma kararının bu suç için uygulanamaması.

Pat McFadden: Mağdurlar ve vergi mükellefleri adil bir sistemi hak ediyor

Çalışma ve Emeklilik Bakanı Pat McFadden, düzenlemenin mağdur ailelerinin uzun süredir dile getirdiği taleplerin ardından hazırlandığını belirtti.

McFadden, hükümetin mevcut uygulamadaki adaletsizliği gidermek için harekete geçme sözü verdiğini ve bu sözün yerine getirildiğini ifade etti.

Ağır şiddet suçlarından hüküm giyen kişilerin yaşam giderlerinin kamu kaynaklarıyla karşılanırken ayrıca sosyal yardım almasının kabul edilemez olduğunu savunan McFadden, mağdurların ve vergi mükelleflerinin adil bir sosyal yardım sistemini hak ettiğini söyledi.

Nottingham saldırılarında hayatını kaybedenlerin aileleri düzenlemeyi destekledi

Yeni düzenlemenin hazırlanmasında, ağır suçların mağduru olan kişilerin ailelerinin yürüttüğü kampanyalar da etkili oldu.

Bunlar arasında Nottingham saldırılarında hayatını kaybeden Grace O’Malley-Kumar, Barnaby Webber ve Ian Coates’in yakınları ile Kennedi Westcarr-Sabaroche’nin ailesi bulunuyor.

Barnaby Webber’in annesi Emma Webber, değişikliğin çok daha önce yapılması gerektiğini belirterek hastanede tutulmanın işlenen suçların ağırlığını ve mağdur ailelerinin yaşadığı kayıpları ortadan kaldırmadığını ifade etti.

Webber, uygulamanın sona erdirilmesini mağdurlar açısından önemli bir hesap verebilirlik adımı olarak değerlendirdi.

Kennedi Westcarr-Sabaroche’nin annesi Linda Westcarr da hükümetin kararını memnuniyetle karşıladığını belirtti.

Westcarr, hastaneye yatırma kararının bir hapis cezasından farklı olduğunu ve her olayın dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini kabul etmekle birlikte, suçların ağırlığının ve mağdur ailelerinin yaşadığı kalıcı sonuçların göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguladı.

Kızı Kennedi’nin ölümünün aile üzerinde kalıcı etkiler bıraktığını anlatan Westcarr, torununun annesiz büyüdüğünü ve ailenin kaybın yarattığı travmayla yaşamaya devam ettiğini ifade etti.

Grace O’Malley-Kumar’ın babası Dr. Sanjoy Kumar da kampanyalarının temelinde hesap verebilirlik ve adalet ilkelerinin bulunduğunu belirterek hükümetin adımını destekledi.

Suç işlememiş ruh sağlığı hastaları etkilenmeyecek

Hükümet, düzenlemenin ruh sağlığı sorunları nedeniyle hastanede tutulan bütün hastaları kapsamadığının altını çizdi.

1983 tarihli Ruh Sağlığı Yasası kapsamında hastanede bulunan ancak herhangi bir suç işlememiş kişilerin sosyal yardım hakları bu değişiklikten etkilenmeyecek.

Ayrıca tutuklu yargılananlar, yargılanmayı bekleyenler, yargılamaya katılmaya elverişli bulunmayanlar ve düzenlemede belirtilmeyen suçlardan hüküm giyen kişiler de yeni uygulamanın dışında tutulacak.

Sosyal yardım hakkı kaldırılan hükümlülerin ruh sağlığı tedavileri ise devam edecek. NHS, bu kişilere gerekli sağlık hizmetlerini sağlamayı sürdürecek.

Parlamento onayı bekleniyor

Düzenlemeler, İngiltere ve Galler’de 1983 tarihli Ruh Sağlığı Yasası’nın 37. maddesi, İskoçya’da ise 1995 tarihli Ceza Muhakemesi Yasası’nın 57A maddesi kapsamında hastanede tutulan belirli hükümlüler için uygulanacak.

20 Ekim 2026 tarihinde parlamentoya sunulan düzenlemelerin yürürlüğe girebilmesi için parlamentonun onayı gerekiyor.

Hükümet, hazırlık sürecinde mağdur yakınları, klinisyenler, ruh sağlığı uzmanları, sivil toplum kuruluşları ve ilgili yönetimlerle görüşmeler yapıldığını bildirdi.

Düzenlemenin 2027 yılının başlarında yürürlüğe girmesi hedefleniyor.