Borçlanma masrafları ev isteyenleri caydırıyor

2 Şubat 2023

Mortgage taleplerinin azalması, ülke genelindeki ev fiyatlarının da üst üste beşinci kez düşmesine neden oldu

Giderek artan faiz oranlarının potansiyel alıcıları caydırmasıyla birlikte, mortgage talepleri 2020’deki karantina döneminden beri görülen en düşük seviyelere gerilemiş durumda.

Taleplerdeki azalmayla birlikte, Birleşik Krallık’taki ortalama ev fiyatlarının da aylık olarak üst üste beşinci kez düştüğü görülüyor. The Guardian gazetesinin haberine göre, ekonomi uzmanları, konut piyasasındaki durgunluğun gelecek 6 ay içerisinde daha da derinleşmesini bekliyor.

İngiltere Merkez Bankası’nın (BoE) verileri, ülke genelinde bankalar tarafından onaylanan mortgage sayısının aralık ayında 35 bin 600 seviyesine gerilediğini gösteriyor.

Bu rakam, kasım ayında 46 bin 200 olmuştu. BoE tarafından yayınlanan veriler, ayrıca hane halklarının harcamaları için kredi kartları kullanmak yerine birikimlerine yönelmeye başladığını da ortaya koydu.

Ülke genelinde tüketicilerin aralık ayında toplamda 500 milyon sterlinlik kredi kartı borcu ödediği görülüyor. Merkez Bankası’nın hayat pahalılığıyla mücadele etmek için taban faizini geçen yıl boyunca üst üste yükseltmesi, mortgage faizlerinin de bu süreçte artmasına neden oldu.

Eski hükümetin hazırladığı mini-bütçenin mali piyasalarda yarattığı paniğin ardından, mortgage faizleri yüzde 6 seviyelerini geçmişti. O zamandan beri piyasaların sakinleşmesiyle birlikte mortgage faizleri de düşüş gösterdi ama yine de bir yıl öncesine kıyasla oldukça yüksek bir seviyede kaldı.

Mortgage taleplerinin azalması, konut piyasasındaki durgunluğu körükledi ve bu da ülke genelindeki ev fiyatlarına yansıdı.

Nationwide tarafından yayınlanan verilere göre, aylık olarak bakıldığında Birleşik Krallık’taki ev fiyatları, ocak ayında yüzde 0,6 azalarak üst üste beşinci kez düşüş gösterdi. Ülke genelindeki ortalama ev fiyatının 258 bin 297 sterline gerilediği görüldü.

Yıllık fiyat artışınınsa yüzde 2,8’den yüzde 1,1’e düştüğü ortaya çıktı. Nationwide tarafından yapılan açıklamalara göre, piyasanın yakın dönemde fazla ivme yakalaması zor görünüyor. Nationwide’dan baş ekonomist Robert Gardner, yüksek faizler nedeniyle mortgage anlaşmalarının kısa vadede tüketicileri zorlamaya devam edeceğini söylüyor.

Capital Economics’ten ekonomist Ashley Webb ise konut piyasasındaki durgunluğun gelecek 6 ay içerisinde daha da derinleşmesinin beklendiğini belirtiyor.

Webb’e göre bunun nedeni, ödeme aşamasındaki mortgage anlaşmalarının yüzde 75’inin sabit faizli anlaşmalar olması ve birçok borçlunun faizlerdeki artışın etkilerini henüz tam olarak hissetmemesi.

Ashley Webb, konuyla ilgili açıklamalarını şöyle sürdürdü: “Genel olarak bakıldığında, yüksek faizlerin yarattığı aşağı yönlü etkinin, ekonomi üzerinde daha ağır hissedilmeye başladığı görülüyor. Sabit faizli anlaşmaların çoğunlukta olması da bu etkinin yıl boyunca artacağına işaret ediyor.”