Yeni planla mahkeme salonlarında yaşanan travmanın da önüne geçilecek

21 Haziran 2021

Adalet Bakanı Robert Buckland, cinsel şiddet konusunda “Çok daha iyisini yapmamız gerekiyor” dedi ve özellikle İngiltere ile Galler’deki düşük cezaları artırmak için yeni planının ayrıntılarını anlattı.

BBC’ye özel bir mülakat veren Buckland, cinsel şiddetle mücadelenin “yeterince iyi yürütülmediğini” söyledi ve bunun sebeplerinden birinin bütçedeki kesintiler olduğunu kabul etti. Ülkede son yıllarda tecavüz suçlularının aldığı cezalar büyük oranda düşmüştü.

Hükümet, yeni düzenlemeyle mağdurların tanıklıklarını ve kanıtlarını mahkeme salonuna çıkmadan önce sunmasının önünü açmayı planlıyor. Böylece mahkeme salonunda yaşanan travmanın etkisi azaltılmaya çalışacak.

Bir başka eleştiri de yargı sürecinde tecavüz şüphelisinin davranışlarından çok mağdurun davranışlarına odaklanıldığı yönündeydi. Yine kanıt toplamak için mağdurların cep telefonuna el konuluyor ve uzun süre geri verilmediği oluyordu. Hükümet, bu tarz sorunlu yaklaşımları da değiştirmeye hazırlanıyor.

Değerlendirmeler, tecavüz mağdurlarıyla ilgilenen gönüllü kuruluşlarca pek de olumlu karşılanmadı. Bu kuruluşlardan biri, önerilen değişimle “büyük bir fırsatın kaçtığını, daha büyük ve radikal taahhütler verilebileceğini” ifade etti. Muhalefetteki İşçi Partisi ise hükümetin “tecavüz mağdurlarını her alanda hayal kırıklığına uğrattığını” söyledi ve değişiklik önerilerinin yeterli olmadığını savundu.

BBC siyaset editörü Laura Kuenssberg’e konuşan Buckland, kısa bir süre önce konuyla ilgili hükümetin hazırladığı ve değişiklik önerilerini de içeren raporun “Adalet sisteminin her aşamada binlerce cinsel şiddet mağdurunun şikayetleriyle ilgilenme konusunda açıkça bir başarısızlık içinde olduğunu gösterdiğini” söyledi.

Buckland, “İlk söylemem gereken şey; özür dilerim, bu yeterince iyi değil.” dedi. Ülkede her yıl yaklaşık 128 bin kişi tecavüz mağduru olduğu tahmin ediliyor, ancak rapora göre bunların yüzde 20’sinden azı polise giderek yasal süreç başlatıyor. Cinsel şiddet suçlarının sadece yüzde 1,6’sı cezalandırmayla sonuçlanıyor.

Rapora bağımsız bir danışman olarak katkıda bulunan kendisinin de bir tecavüz mağduru olduğunu ifade eden Emily Hunt, bu kadar düşük cezalandırmanın sebebinin yanlış ihbar olmadığını, adli süreçle ilgili sıkıntılar olduğunu söylüyor. İçişleri Bakanlığına göre tecavüz suçlamalarının sadece yüzde 3’ü yanlış ihbar oluyor.

Hunt, “Gerçek şu ki, neredeyse tüm vakalarda bir kadın tecavüze uğradığını söylüyorsa doğru söylüyor demektir. Bu sebeple bu sayılar durumu kabul edilemez kılıyor” diyor.

YENİ PLAN NE?

Raporda önerilen değişiklikler ise şunlar:

• Mağdurların telefonuna uzun süre el konulmasını engellemek için daha yeni kanıt toplama teknolojileri sunulacak. Hedef bu süreyi 24 saatin altına indirmek, mevcut durumda mağdurların tam da iletişime ve desteğe ihtiyaç duyduğu sürede aylarca telefonlarına el konulabiliyor.

• Mağdurun güvenilirliğine odaklanmak yerine şüphelinin davranışlarına odaklanmak.

• Mağdurların ifadesini mahkeme salonuna çıkmadan önce video kaydıyla alarak travmanın daha da büyümesine engel olmak.

Rapor aslında Mart 2019’da hazırlanmaya başlamıştı ve mahkemeye giden tecavüz ihbarlarının 2016 seviyelerine çekilmesi hedefini koyuyordu. 2016’da başvuruların yüzde 60’ı mahkemeye gidiyordu. BBC mülakatında Buckland’a, mağdurların yaşadığı sorunlara bütçe kısıtlamalarının yol açıp açmadığı soruldu.

Buckland, “Son on yılda birçok kamu hizmetinde olduğu gibi, ekonomik sorunlar sebebiyle büyük kararlar verildi. Bu da dediğiniz durumu ortaya çıkardı.” yanıtını vererek soruyu onayladı. Bakan, hükümetin bu konuda yeterli yatırımı yapmayı planladığını söyledi ve “mesele paradan çok kültürle ilgili” dedi.

Kaynak: BBC Türkçe