“Diethylstilbestrol, kadınlarda ciddi sağlık sorunlarına neden oluyor”

21 Temmuz 2025

İngiltere’de yapılan bir araştırmada, hamilelik döneminde reçete edilen Diethylstilbestrol (DES) isimli ilacın, kadınlarda ciddi sağlık sorunlarına neden olduğu ortaya çıktı.

DES kullanan kadınların, kullanmayanlara oranla yaklaşık yüzde 30 daha fazla meme kanserine yakalanma riski taşıdığı ortaya çıktı. 1939 ile 1970’li yılların sonuna kadar düşük riskini azaltmak ve emzirme sürecini durdurmak amacıyla kullanılan bu ilaç, İngiltere’de yaklaşık

300 bin kadına reçete edildi. Ancak yıllar içinde yapılan çalışmalar, ilacın sağlık üzerindeki olumsuz etkilerinin düşündüğünden çok daha büyük olduğunu gözler önüne serdi. DES’e rahim içinde maruz kalan kız çocuklarında, rahim ağzı ve vajina kanserinin nadir bir türü olan “clear cell” (şeffaf hücreli) kanser gelişme riski artarken, aynı zamanda doğurganlıkla ilgili kalıcı bozuklukların da görülebildiği bildirildi.

UZMANLAR: ‘GİZLİ THALİDOMİDE ETKİSİ YARATIYOR’

Bazı uzmanlar, DES’in etkilerini “gizli Thalidomide” olarak tanımlıyor. Bunun nedeni ise ilacın sadece kullanıcıda değil, sonraki kuşaklarda da ciddi sağlık sorunlarına yol açabilmesi. ITV’nin yaptığı araştırma sonrasında 100’den fazla kadın, yaşadıkları sağlık problemlerinin DES kullanımına bağlı olabileceğini bildirdi. Kimi kadınlar nadir görülen kanser türleriyle savaşırken, bazıları da “dayanılmaz” olarak tanımladıkları kronik ağrılarla yaşıyor.

BİNLERCE KİŞİ ETKİLENMİŞ OLABİLİR

Uzmanlara göre, DES mağdurlarının sayısı yalnızca bildirilenlerle sınırlı değil. Gerçek rakamların binlerle ifade edilebileceği ve ilacın etkilerinin hâlâ tam olarak anlaşılamadığı belirtiliyor.

ABD YASAKLADI, İNGİLTERE GERİ KALDI

DES, ABD gibi bazı ülkelerde 1970’li yıllarda yasaklandı. Ancak İngiltere’de aynı dönemde benzer bir yasaklama kararı alınmadı. Hükümetin 1973 yılında doktorlara yönelik, “DES’in menopoz öncesi kadınlarda kullanılmaması gerektiği” yönünde uyarı yaptığı iddia edilse de, bu uyarının varlığına dair resmi bir belgeye ulaşılamadı.

UZMANLAR REÇETELER HAKKINDA BİLGİ ALMAYI ÖNERİYOR

Eğer anneniz veya yakın bir akrabanız 1970’li yıllarda hamilelik döneminde DES kullanmışsa, siz de risk altında olabilirsiniz. Uzmanlar, bu konuda bilgi sahibi olunmasını ve düzenli sağlık kontrollerinin ihmal edilmemesini tavsiye ediyor.