Gıda sektöründen hükümete acil çağrı: Fiyat artışları hızlanacak

11 Eylül 2026

Altı ay önce ABD ve İsrail’in, İran’a yönelik askeri müdahalesiyle başlayan Orta Doğu’daki gerilim, gıda teda­rik zincirinde üretimden taşı­maya kadar ciddi bir maliyet baskısı yaratmıştı.

Başlangıçta süpermarket­ler arasındaki sert rekabet ve enerji fiyatlarındaki geçici durulma sayesinde temmuz ayında gıda enflasyonu %1,3’e kadar gerilese de sektör tem­silcileri bu tablonun kalıcı ol­madığı konusunda uyarıda bu­lunuyor.

İngiltere İşlenmiş Gıda ve İçecek Federasyonu (FDF), yıl sonu ve önümüzdeki döneme ilişkin enflasyon beklentilerini güncelledi. Kurumun son tah­minlerine göre, gıda enflasyo­nunun aralık ayında %3,9’a, önümüzdeki yılın temmuz ayında ise %6,4 ile zirve sevi­yeye ulaşması bekleniyor.

FDF İcra Kurulu Başkanı Ka­ren Betts, konuya ilişkin değer­lendirmesinde, “2020 yılında haftalık 100 sterlin olan orta­lama bir aile mutfak masrafı, önümüzdeki yılın ortasında 150 sterline kadar yükselebi­lir” ifadelerini kullandı.

Gıda fiyatları üzerindeki yükseliş bas­kısı küresel ve yerel öl­çekte birden fazla nedene dayanıyor:

İklim Kri­zinin Ta­rıma Etkisi: İngiltere’de yaşa­nan kuraklık ve aşırı sıcaklar yerel hasada ağır darbe vu­rurken; Fransa, İtalya ve İs­panya’daki su sıkıntıları rekol­teyi düşürdü. El Niño etkisi ise dünya genelinde kakao, kahve, şeker ve pirinç üretimini tehdit etmeyi sürdürüyor.

Lojistik ve Enerji Krizleri: Basra Körfezi’nde ticari gemile­rin hedef alınmasıyla petrol ve doğalgaz fiyatları yeniden tır­manışa geçti. Eş zamanlı olarak Karadeniz’de liman ve sevkiyat hatlarına yönelik saldırılar, kü­resel tahıl koridorunu riske atı­yor.

Üretim Maliyetleri: FDF ve­rilerine göre, marul ve doma­tes fiyatları geçen yıla kıyasla neredeyse iki katına çıkarken; artan Ulusal Sigorta primleri ile yeni ambalaj ve geri dönü­şüm düzenlemeleri sektöre yıl­lık yaklaşık 2 milyar sterlin ek yük getirdi.

Süpermarketlerin ve üretici­lerin tek başlarına bu maliyet yükünü göğüsleyemeyeceğini belirten Betts, kamusal müda­halenin kaçınılmaz olduğunu vurguladı. Sektör temsilcileri, Maliye Bakanı John Healey’den önümüzdeki ay açıklanacak bütçede gıda üreticilerinin elektrik faturalarının sübvanse edilmesini ve ambalaj reform­larının zamana yayılarak basit­leştirilmesini talep ediyor.

FDF’nin tahmini gerçek­leştiği takdirde %6,4’lük enf­lasyon, üç yıl önce görülen %19’luk rekor seviyenin ol­dukça altında kalsa da hane­halkı bütçesi üzerindeki bas­kının önümüzdeki dönemde artarak devam edeceğini gös­teriyor.