İngiltere Maliye Bakanı John Healey, 2026 bütçesini Avam Kamarası’nda açıkladı. Yeni bütçede 20 milyon haneye 100 sterlinlik enerji desteği, doğal gaz faturalarındaki sabit ücretlerin kaldırılması, asgari ücrete yüzde 3,9 zam, küçük işletmelere vergi kolaylıkları ve ilk kez ev alacaklara yönelik 4,7 milyar sterlinlik kredi programı öne çıktı. Bankalar, gayrimenkul ve tasarruf gelirlerine yönelik yeni vergi düzenlemeleri de duyuruldu.

İngiltere’de Başbakan Andy Burnham hükümetinin ilk bütçesi, 28 Ekim 2026 Çarşamba günü Maliye Bakanı John Healey tarafından parlamentoya sunuldu.

Healey, küresel ekonomik belirsizlikler ve Orta Doğu’daki çatışmalar nedeniyle enerji fiyatlarının yükseldiğini, bunun ailelerin, işletmelerin ve kamu maliyesinin üzerindeki baskıyı artırdığını söyledi.

Hükümetin önceliklerini hayat pahalılığının azaltılması, ekonomik büyümenin desteklenmesi, enerji sisteminin yeniden düzenlenmesi, savunma yatırımları ve konut sorunuyla mücadele olarak sıraladı.

20 milyon haneye 100 sterlin enerji desteği

Bütçenin en dikkat çekici kararlarından biri, kış aylarında enerji faturalarını karşılamakta zorlanan hanelere yönelik yeni destek programı oldu.

Healey, Council Tax A, B, C ve D kategorilerinde bulunan 20 milyon haneye 100 sterlinlik enerji ödemesi yapılacağını açıkladı.

Toplam 2,6 milyar sterlin bütçeye sahip program kapsamında ödemelerin doğrudan hak sahibi hanelerin banka hesaplarına yatırılması planlanıyor.

Desteğin, enerji tüketiminin arttığı kış aylarında aile bütçeleri üzerindeki baskıyı hafifletmesi hedefleniyor.

Elektrik faturalarındaki KDV indirimi temmuza kadar uzatıldı

Hükümet, daha önce 29 milyon hane için elektrik faturalarından kaldırdığı KDV uygulamasının süresini uzatma kararı aldı.

Healey, indirimin kış ve ilkbahar ayları boyunca devam ederek Temmuz 2027’ye kadar uygulanacağını açıkladı.

Bu düzenlemenin yıllık enerji fiyat tavanını yaklaşık 50 sterlin düşüreceği belirtildi.

Ayrıca İngiltere sanayisinin merkezinde yer alan yaklaşık 10 bin işletmenin elektrik faturalarında yüzde 25 indirim sağlayacak British Industrial Competitiveness Scheme programı duyuruldu.

Doğal gaz faturalarındaki sabit ücretler kaldırılacak

Hükümet, doğal gaz faturalarına tüketimden bağımsız olarak eklenen günlük sabit ücretleri de kaldırma kararı aldı.

Standing charge olarak bilinen bu ücretler, bir hane hiç doğal gaz kullanmasa bile faturaya yansıtılıyor ve yıllık maliyeti 100 sterlini aşabiliyor.

Healey, Ofgem aracılığıyla bu ücretlerin gelecek yıldan itibaren hane halkı doğal gaz faturalarından kaldırılacağını açıkladı.

Yeni fiyatlandırma sisteminin ayrıntıları ise enerji düzenleyicisinin uygulama çalışmalarına bağlı olacak.

Asgari ücrete yüzde 3,9 zam

Bütçede çalışanlara yönelik önemli bir ücret artışı da duyuruldu.

Maliye Bakanı, hem National Minimum Wage hem de National Living Wage oranlarının yüzde 3,9 artırılacağını açıkladı.

Hükümete göre bu artıştan yaklaşık 2,3 milyon düşük ücretli çalışan yararlanacak.

Bununla birlikte konuşmada yeni saatlik ücretlerin her yaş grubu için kaç sterlin olacağına ilişkin ayrıntılı tablo yer almadı.

Bakıcı ödeneğinde gelir sınırı sorunu giderilecek

Carer’s Allowance alan kişilere yönelik yeni bir düzenleme de bütçede yer aldı.

Mevcut uygulamada haftalık kazanç sınırının çok küçük miktarda aşılması, bakıcı ödeneğinin tamamının kaybedilmesine neden olabiliyor.

Healey, bu keskin gelir sınırının yarattığı sorunun giderileceğini açıkladı.

Düzenlemenin, aile üyelerine ücretsiz bakım sağlarken aynı zamanda çalışan kişilere daha fazla gelir güvencesi sağlaması amaçlanıyor.

Emeklilere yeni gelir vergisi koruması

Bütçede emeklileri ilgilendiren bir vergi düzenlemesi de açıklandı.

Yeni Pension Tax Allowance kapsamında, geliri tam yeni devlet emekliliği (full new State Pension) tutarına kadar olan emeklilerin mevcut parlamento dönemi boyunca gelir vergisi ödememesi sağlanacak.

Hükümet ayrıca eski maden işçilerinin emeklilik fonundaki fazlalıkların kendilerine aktarılmasını güvence altına alma taahhüdünde bulundu.

Akaryakıt vergisi indirimleri uzatıldı

Orta Doğu’daki çatışmaların petrol fiyatlarını yükseltmesi nedeniyle hükümet, sürücüleri desteklemek amacıyla akaryakıt vergisindeki mevcut indirimleri uzattı.

Healey, indirimlerin kış ve ilkbahar boyunca devam ederek Temmuz 2027’ye kadar geçerli olacağını açıkladı.

Bu kararla sürücülerin ve taşımacılık sektörünün ilave maliyet artışlarından korunması hedefleniyor.

Küçük işletmelere vergi kolaylığı

Hükümet, perakende, konaklama ve eğlence sektörlerindeki küçük işletmelere yönelik vergi desteğini genişletiyor.

Bu sektörlerde Small Business Rate Relief için geçerli eşik 12 bin sterlinden 18 bin sterline çıkarılacak.

Ayrıca barlar, kulüpler ve canlı müzik mekânları için Nisan 2027’den itibaren işletme vergilerinde yüzde 20 indirim uygulanacağı belirtildi.

Bütçede yaklaşık 2 bin küçük bira ve elma şarabı üreticisini desteklemek amacıyla toplam 10 milyon sterlinlik alkol vergisi indirimi de açıklandı.

Kumar makinelerine vergi artışı

İşletmelere sağlanan vergi kolaylıklarının finansmanı için bazı sektörlere yönelik vergi artışları da duyuruldu.

Yüksek bahisli oyun makinelerine uygulanan Machine Games Duty oranı yüzde 20’den yüzde 25’e yükseltilecek.

Yetişkin oyun merkezleri ve elektronik sigara mağazaları da bazı işletme vergisi indirimlerinin kapsamı dışında bırakılacak.

Çevrim içi pazar yerlerine yönelik KDV uyum kurallarının sıkılaştırılması da bütçede yer aldı.

Gayrimenkul ve tasarruf gelirlerine ek vergi

Healey, ücret ve temettü gelirleri üzerindeki vergi oranlarını artırmayacağını açıkladı.

Buna karşılık gayrimenkul ve tasarruf gelirlerine uygulanan vergi oranları Nisan 2027’den itibaren iki yüzde puan daha artırılacak.

Hükümet, tasarruf sahiplerinin yüzde 88’inin bu değişiklik nedeniyle daha fazla vergi ödemeyeceğini belirtiyor.

Ayrıca Business Asset Disposal Relief kapsamında sermaye kazancı vergisi avantajından yararlanılabilen eşik 1 milyon sterlinden 500 bin sterline düşürülecek.

Cash ISA için 20 bin sterlinlik limit korunacak

Bütçede tasarruf sahiplerini ilgilendiren önemli bir karar da açıklandı.

Hükümet, Cash ISA hesaplarına vergiden muaf yatırılabilecek yıllık tutarı düşürme planından vazgeçti.

Buna göre yıllık 20 bin sterlinlik vergiden muaf ISA limiti bütün yaş grupları için korunacak.

İlk kez yatırım yapacak kişileri teşvik etmek amacıyla Starter ISA adı verilen yeni bir yatırım hesabı üzerinde de çalışılacak.

Bankalara yüzde 3 ek vergi

Maliye Bakanı, enerji faturalarına yönelik desteklerin finansmanında bankacılık sektörünün de katkı sağlayacağını açıkladı.

Bu kapsamda bankalara uygulanan Bank Surcharge oranına üç yüzde puanlık geçici artış getirilecek.

Düzenlemenin, hanelere sağlanan kısa vadeli enerji desteklerinin maliyetini karşılamaya yardımcı olması amaçlanıyor.

Yeni iş kuranlara vergisiz gelir sınırı üç katına çıkarıldı

Hükümet, kendi işini kurmak isteyen kişilere yönelik vergi kolaylığını genişletiyor.

Trading allowance olarak bilinen vergisiz ticari gelir sınırı yıllık 1.000 sterlinden 3.000 sterline çıkarılacak.

Bu değişiklik, küçük ölçekli ticari faaliyetlerden gelir elde eden ve yeni girişim başlatan kişiler açısından önem taşıyor.

Ayrıca British Business Bank’in kadınların öncülük ettiği işletmelere ve yatırım fonlarına yönelik taahhütleri 200 milyon sterline çıkarılacak.

İlk kez ev alacaklara 4,7 milyar sterlinlik destek

Konut sahibi olmak isteyenler için yeni bir finansman programı da açıklandı.

Hükümet, Lifetime ISA sisteminin yerine yeni bir First Time Buyer ISA oluşturacağını duyurdu.

Mevcut Lifetime ISA sistemindeki bazı para çekme cezaları da değiştirilecek. Konut fiyatının programın üst sınırını aşması durumunda tasarruf sahiplerinin en azından yatırdıkları ana parayı geri alabilmesi sağlanacak.

Bunun yanında gelecek ilkbahardan itibaren Your First Home adlı yeni bir ortak özsermaye kredisi programı başlatılacak.

Program için 4,7 milyar sterlinlik devlet destekli kredi finansmanı ayrıldı.

Yeni desteğin özellikle ailelerinden büyük mali yardım alamayan ilk kez ev alıcılarına yönelik olması planlanıyor.

Sosyal konutlara 1,5 milyar sterlin ek kaynak

Hükümet, sosyal konut üretimini artırmak amacıyla Social and Affordable Housing Programme’a 1,5 milyar sterlin ek finansman sağlayacak.

Böylece belediye konutlarını desteklemeye yönelik toplam hükümet taahhüdü 40 milyar sterline ulaşacak.

Sosyal konut sağlayıcılarına satılan arazilerin KDV’den muaf tutulması ve belediyelere daha uygun maliyetli borçlanma imkânlarının genişletilmesi de kararlaştırıldı.

Ayrıca sokakta yaşayan kişilerin barınmaya erişimini desteklemek amacıyla parlamento döneminin geri kalanı için 430 milyon sterlin ek kaynak ayrıldı.

Savunmaya 5 milyar sterlinlik yatırım ve kredi imkânı

Bütçede savunma sanayisine yönelik yeni finansman kararları da yer aldı.

National Wealth Fund ve British Business Bank aracılığıyla savunma, çift kullanımlı teknolojiler ve stratejik ulusal kapasite alanlarına gelecek dört yılda 5 milyar sterline kadar yatırım ve kredi sağlanacak.

Hükümet ayrıca Ukrayna’ya kredi, ihracat finansmanı garantileri ve askerî destekten oluşan toplam 10 milyar sterlinlik ek ekonomik ve askerî destek açıkladı.

Bu paketin 500 milyon sterlinlik bölümünün kış dönemi için acil askerî finansman olduğu belirtildi.

Savunma harcamalarının millî gelirin yüzde 3’üne 2030’da, yüzde 3,5’ine ise 2035’te çıkarılmasına ilişkin ayrıntılı takvim gelecek yılki harcama değerlendirmesinde ele alınacak.

Yerel yönetimlere daha fazla vergi geliri aktarılacak

Hükümet, yerel yönetimlerin ekonomik karar alma ve yatırım yetkilerini genişletmeyi planlıyor.

Açıklamaya göre gelecek yıldan itibaren işletme vergisi gelirlerinin yüzde 20’si belediye başkanlığı yönetimlerine aktarılacak.

2028’den itibaren gelir vergisi tahsilatından da belirli bir pay yerel yönetimlere verilecek.

Hükümet, on yılın sonuna kadar işletme vergisi gelirlerinin tamamının yerel düzeyde tutulmasını hedefliyor.

İngiltere ekonomisi için büyüme tahmini yüzde 1,2

Bütçeyle birlikte Bütçe Sorumluluk Ofisi’nin (OBR) yeni ekonomik tahminleri de açıklandı.

Healey, Orta Doğu’daki çatışmaların petrol ve doğal gaz fiyatlarını yükselttiğini, bunun da kamu borçlanma maliyetlerini artırdığını söyledi.

OBR’nin tahminine göre devletin borç faiz giderleri bu yıl 14 milyar sterlin daha yüksek olacak.

Hükümet, buna rağmen mali disiplin kurallarını koruyacağını ve bütçe açığını azaltmayı sürdüreceğini belirtiyor.

Hükümetin önceliği hayat pahalılığını hafifletmek

Healey, bütçenin temel amacının ailelere ve işletmelere kısa vadede ekonomik rahatlama sağlarken enerji, konut, kamu hizmetleri ve ekonomik büyüme alanlarında uzun vadeli değişikliklerin önünü açmak olduğunu vurguladı.

Açıklanan kararların bir bölümü doğrudan hane bütçelerine yönelik desteklerden oluşurken, bazı vergi ve yatırım düzenlemeleri önümüzdeki aylarda veya yıllarda yürürlüğe girecek.

Özellikle 100 sterlinlik enerji desteği, doğal gaz sabit ücretlerinin kaldırılması, asgari ücret artışı ve ilk kez ev alacaklara yönelik yeni program, bütçenin haneleri doğrudan ilgilendiren başlıkları arasında yer alıyor.