Brexit anlaşmasının ardından, şirketler bekledikleri gelişmeleri bulamadı

3 Mart 2022

Avrupa Birliği düzenlemelerinden farklılaşmanın, şirketlere esneklik getirmesi bekleniyordu. Ancak Brexit anlaşmasının yürürlüğe girmesinin ardından, şirketler bekledikleri gelişmeleri bulamadı.

2016 yılında Brexit referandumu için kampanyalar yapılırken, şirketlere Avrupa Birliği’nden ayrılmanın yılda 12 milyar sterlinin üzerinde tasarruf sağlayacağı vaat edilmişti.

Bunun nedeni ise AB’nin düzenlemeleri yerine, İngiltere’nin kendi düzenlemelerini yürürlüğe koymasının sağlayacağı esneklikti.

İş dünyası AB’de kalma taraftarı olsa da, daha hafif ve esnek düzenleme vaatlerini memnuniyetle karşıladı. İngiltere Direktörler Enstitüsü üyelerinin %60’ı Brüksel’in gereksiz düzenlemelerini istemediğini söyledi.

İngiltere’nin AB’den resmen ayrılmasının ardından bir yıl geçti. İngiltere’nin önde gelen iş dünyası organizasyonları, üyelerin Brexit’ten pişman olduğunu ve karşılaşılan sorunların öfke yarattığını söyledi.

Financial Times’ın haberine göre düzenlemelerden kaynaklanan yükümlülüklerin maliyetlerini karşılayacak daha az zaman ve paraya sahip olan küçük işletmeler, Brexit’in darbesini en ağır hissedenler oldu. Şirketler AB’yi üçüncü ülke olarak tanımlayan gümrük ve ihracat kurallarına adapte olamadı.

Küçük İşletmeler Federasyonu (FSB) Başkanı Mike Cherry, “Küçük işletmeler AB’den ayrılmanın faydalarından birinin daha az bürokrasi olacağını düşündü ancak bu gerçekleşmedi” dedi. İngiltere Ticaret Odası da benzer bir yaklaşım izliyor.

İngiltere ve AB arasındaki ticaret anlaşmasının uygulanmaya başlanmasının birinci yılı için hazırlanan raporda, kurum üyelerinin neredeyse yarısının AB ile ticaret ilişkilerinde zorluk yaşadığını açıkladı.

Zorluklar arasında AB’nin bürokrasisi ve İngiltere’nin yeni düzenlemeleri de yer alıyor. Birçoğu AB ile ilişkili tedarik zincirlerinde faaliyet gösteren İngiltere’nin üreticileri için Brexit’in getirdiği en büyük yük, hükümetin AB’nin “CE” kalite ve güvenlik standardının bir benzerini uygulamaya koyması oldu.

Bu noktada uyum için son tarih 1 Ocak 2023 olarak belirlendi. Ancak sektör düzenlemelerin getireceği yükten şikayetçi. Make UK AB ve Uluslararası İlişkiler Direktörü Fergus McReynolds, sürenin uzatılmasının memnuniyet verici olduğunu ancak UKCA isimli kalite standardının ticarette bariyerler oluşturacağını söyledi.

McReynolds, “paralel düzenleme ortamları yaratmak yalnızca ek bürokrasi ortaya çıkarır. Bu da maliyet demektir. Böylece İngiltere şirketlerinin uluslararası pazarlarda rekabet gücü düşer” dedi.

Make UK gibi kurumlar hükümetin AB ile ortak anlaşmalara varmasını istiyor. İngiltere AB’nin değişikliklerine uyum sağlamadığı takdirde, iş dünyası AB standartlarından ayrışmanın fayda değil zarar getireceğinden endişe ediyor.

Aynı zamanda bu durum İngiltere’nin ihracatçıları için daha büyük düzenleme yüklerini beraberinde getirebilir.

Bazı şirketler, en azından İngiltere içerisinde Brexit’in sağlayacağı vaat edilen tasarrufun bir kısmının gerçekleşebileceğini düşünüyor.

Bu fayda bürokrasinin azalmasından ya da İngiltere’nin yüksek maliyetlerle AB’nin düzenlemelerini taklit etmesinden gelmeyecek. Ancak ülke içinde çok daha hafif bir dokunuş gerçekleşebilir.

Hükümetin Brexit’in faydalarını analiz ettiği raporda, ülke içi düzenlemelere bu tür bir yaklaşım vaadinde bulunuldu.

Cherry daha iyi bir geleceğin mümkün olduğuna inanıyor ve gereksiz düzenlemelerin önemli ölçüde ekonomik büyüme sağlayabileceğini dile getirirken, “düzenlemelerin politika problemlerine otomatik bir yanıt olmadığı bir kültür mümkün” diyor.