İskoç Ulusal Partisi (SNP), İngiltere’de gıda fiyatlarının son altı yılda yaklaşık yüzde 40 oranında arttığını ortaya koyan yeni verilerin ardından Andy Burnham ve İşçi Partisi hükümetini hayat pahalılığı konusunda “aileleri yüzüstü bırakmakla” suçladı.
SNP’nin talebi üzerine House of Commons Library tarafından yapılan analiz, Eylül 2020 ile Eylül 2026 arasındaki altı yıllık dönemde Birleşik Krallık’taki ortalama gıda ve alkolsüz içecek fiyatlarının yüzde 39,6 arttığını ortaya koydu. Bu oran, fiyatların yalnızca yüzde 1,57 arttığı bir önceki altı yıllık dönemle kıyaslandığında keskin bir yükselişe işaret ediyor.
Hanehalkı Harcamalarında Yıllık 520 Sterlinlik Artış
Yayımlanan verilere göre, 2019/20 döneminde haftalık ortalama 63,70 sterlin olan hanehalkı gıda ve alkolsüz içecek harcaması, 2024/25 itibarıyla 73,70 sterline yükseldi. Bu artış, aile bütçelerine yıllık ortalama 520 sterlinlik ek yük getirdi. Öte yandan İngiltere Merkez Bankası (BoE), gıda enflasyonunun gelecek yıl yaklaşık yüzde 5 seviyesine çıkacağını öngörüyor.
2025 yılından bu yana temel gıda ürünlerindeki fiyat artışları da dikkat çekti:
Dana kıyma (1 kg): Ocak 2025’te 8,92 sterlin iken bu yılın Eylül ayında yüzde 22 artışla 10,87 sterline çıktı.
Balık kroket (300 g): Yüzde 21 zamlanarak 2,63 sterlinden 3,19 sterline yükseldi.
Taze morina balığı (1 kg): 18 aylık süreçte yüzde 33 artışla 19,09 sterlinden 25,56 sterline ulaştı.
SNP’den Acil Destek ve Bağımsızlık Çağrısı
SNP Westminster Grup Başkanı Dave Doogan, temel ihtiyaç maddelerinin giderek karşılanamaz hale geldiğini belirterek hükümete sert eleştiriler yöneltti. Andy Burnham’ın hayat pahalılığını düşürme sözü verdiğini ancak görev süresi boyunca tüm temel faturaların arttığını savunan Doogan, şu ifadeleri kullandı:
“Brexit İngilteresi işlemez hale geldi ve günlük yaşamın temel gereksinimleri çoğu insan için karşılanamaz durumda; ancak İşçi Partisi hükümeti hiçbir şey yapmadan eli kolu bağlı oturuyor. Gıda fiyatlarının yüzde 40 arttığı ve enerji faturalarının bu kış İşçi Partisi’nin vaat ettiğinden yaklaşık 1.200 sterlin daha yüksek olacağı bir ortamda, pek çok aile artık ne ısınmayı ne de karnını doyurmayı karşılayabiliyor.”
Hükümeti acil bir kış destek paketi açıklamaya çağıran Doogan, enerji zengini İskoçya’daki ailelerin Avrupa’nın en yüksek faturalarını ödememesi gerektiğini belirterek, “Enerji zenginliğimizi faturaları düşürmek ve daha iyi bir gelecek inşa etmek için kullanabilmemiz adına İskoçya’nın bağımsızlığa ihtiyacı var” dedi.
Fiyatları Düşürmek İçin Adım Atıyoruz
Eleştirilere yanıt veren Birleşik Krallık Hükümet Sözcüsü ise hayat pahalılığının hanehalkı üzerindeki baskısının farkında olduklarını ve fiyatları düşük tutmak için harekete geçtiklerini belirtti.
Sözcü, son bütçe kapsamında milyonlarca haneye 100 sterlinlik enerji desteği sağlandığını, akaryakıt vergisinin dondurulmasıyla sürücülere desteğin sürdüğünü ve temel ihtiyaç ürünlerindeki gümrük vergilerinin düşürüldüğünü ifade ederek, “Gıda güvenliği ulusal güvenliktir; Birleşik Krallık’ın dayanıklılığını artırmak için çiftçiler, gıda üreticileri ve perakendecilerle birlikte çalışıyoruz” açıklamasında bulundu.











