“Maliyetler artıyor, ilk kez ev alacaklar desteklenmeli”

13 Temmuz 2026

İngiltere’nin önde gelen gayrimenkul platformlarından Rightmove tarafından yapılan güncel bir analize göre, piyasaya sunulan yeni konut projesi sayısı son 10 yılın en düşük seviyesine geriledi.

Uzmanlar, ülkede kronikleşen “uygun fiyatlı konut” krizine karşı acil önlem alınması çağrısında bulunuyor.

On yılı aşkın süredir platformdaki satılık ilanlarını inceleyen Rightmove, bireysel konut satışlarından ziyade komple yeni projeleri (siteleri) temel alarak yaptığı incelemede, Mayıs ayında piyasaya giren proje sayısının Ocak 2017’den bu yana en düşük seviyeyi gördüğünü açıkladı. İkinci el ve mevcut konutları da kapsayan genel piyasada satılık mülk sayısı dört yıl öncesine kıyasla %85 oranında artış göstermiş durumda. Ancak uzmanlar, bu genel artışın doğru bölgelerdeki bütçe dostu konut ihtiyacını karşılamadığına dikkat çekiyor.

Rightmove Gayrimenkul Uzmanı Colleen Babcock, konuya ilişkin yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı: “Piyasadaki satılık ev sayısının tarihi açıdan yüksek seviyelerde olmasına rağmen, doğru lokasyonlarda uygun fiyatlı konut noktasında uzun vadeli bir arz eksikliği yaşanmaya devam ediyor.

İlk evini alacaklardan, evini küçültmek isteyenlere kadar her kesimi destekleyecek daha fazla konut üretimine ihtiyacımız var.” İngiltere’de inşaat firmaları, yasal kotalar gereği yeni projelerinin belirli bir oranını “uygun fiyatlı konut” olarak ayırmak zorunda. Hükümet ise ilk evini alacak kişilere destek olmak amacıyla parlamento dönemi sonuna kadar 1,5 milyon yeni konut inşa etme taahhüdünde bulunmuştu.

Ülkenin en büyük konut üreticisi Barratt Redrow’un Satış ve Pazarlama Direktörü Steve Mariner, planlama sistemindeki reformların arsa teminini kolaylaştırdığını ancak diğer maliyetlerin sektörü baskıladığını belirtti. Mariner, “Artan yasal/ mevzuat maliyetleri yeni konut yapımını engelliyor. Düşük tüketici güveni, yüksek borçlanma maliyetleri ve genel ekonomik belirsizlik, ilk kez ev alacakların sektöre adım atmasını zorlaştırıyor” diyerek hükümetten daha hedefli destekler talep etti.

Damga Vergisi (Stamp Duty) Muafiyeti Çağrısı

Krize çözüm olarak Rightmove, ilk kez ev alacak kişilerin hem yeni hem de ikinci el konut alımlarında Damga Vergisi’nden (Stamp Duty) tamamen muaf tutulması çağrısında bulundu. Geçtiğimiz yıl yüksek fiyatlı konutlardaki vergi indirimlerinin kaldırılmasıyla bazı alıcıların vergi yükü artmıştı. Mevcut sistemde ilk kez ev alanlar, 300.000 sterline kadar olan konutlarda damga vergisi ödemezken, 500.000 sterline kadar olan alımlarda ise kısmi indirimden yararlanabiliyor.

Yükselen eleştirilere yanıt veren Konut, Topluluklar ve Yerel Yönetimler Bakanlığı sözcüsü ise şu açıklamayı yaptı: “Ülkemizin ihtiyacı olan konutları inşa etmeye kararlıyız. Konut arzının, hayata geçirdiğimiz büyük reformların meyve vermeye başlamasıyla birlikte bu parlamento döneminin ilerleyen yıllarında hızlanacağını her zaman belirttik. Yeni konut inşaatlarında geçen yıla göre halihazırda %15’lik bir artış sağladık ve planlama değişikliklerimiz, müteahhitlerin jeopolitik baskılara karşı direnç göstermesine yardımcı olacak.”