İngiltere Parlamento Grubu (APPG), yerel yönetimlerin finansman yapısını modernleştirmek amacıyla hazırladığı raporda, mevcut belediye vergisi (council tax) sisteminin “daha adil ve aşamalı” hale getirilmesi gerektiğini savundu. Raporda, yüksek değerli mülkler için yeni vergi dilimleri eklenmesi önerildi.
Andy Burnham, 1991 yılındaki gayrimenkul değerlemelerine dayanan mevcut sistemin artık “savunulamaz” olduğunu belirterek reform sinyali vermişti. Vergi Sınırının Düşürülmesi Gündemde İngiltere’de 2028 yılından itibaren değeri 2 milyon sterlin ve üzerindeki konutlar için “malikane vergisi” (mansion tax) adı altında ek yükümlülükler getirilmesi planlanıyordu. Ancak Burnham’ın bu sınırı 1,5 milyon sterline düşürmeyi değerlendirdiği, bu durumun daha mütevazı konut sahiplerini de vergi kapsamına alabileceği belirtiliyor.
APPG raporunda, yeni vergi dilimlerinin eklenmesinin, ülke genelinde kapsamlı bir yeniden değerleme sürecinin önünü açabileceği ifade edildi. Milletvekilleri ayrıca, yerel yönetimlerin halk oylamasına (referandum) gitmeden vergileri yıllık en fazla yüzde 5 oranında artırabilmesini öngören yasal sınırın da kaldırılmasını talep etti.
“Bürokratlara Açık Çek Vermektir”
Öneriler, vergi mükelleflerini savunan sivil toplum kuruluşları ve düşünce kuruluşları tarafından tepkiyle karşılandı. TaxPayers’ Alliance (Vergi Mükellefleri İttifakı) yöneticisi John O’Connell, konuya ilişkin yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı: “Belediyelerin vergileri diledikleri gibi artırmalarına izin vermek ve aile konutlarına yeni vergi dilimleri dayatmak, yerel bürokratlara açık çek vermekten farksızdır.
Referandum korumasının kaldırılması, belediyelerin hesap verebilirlikten kaçmasına ve yerel halkın daha yüksek faturalarla ezilmesine yol açacak bariz bir kaynak gaspıdır.” Adam Smith Enstitüsü’nden Joanna Marchong ise referandum zorunluluğunun vergi mükelleflerinin elindeki son kontrol mekanizmalarından biri olduğunu vurgulayarak, “Çözüm yerel hesap verebilirliği elinden almak değil, aksine güçlendirmektir” dedi.
Galler ve İskoçya Örnekleri
Benzer bir ek vergi dilimi uygulaması halihazırda Galler’de yürürlükte bulunuyor. İskoçya ise Nisan 2028’den itibaren değeri 1 milyon sterlini aşan konutlar için daha yüksek vergi oranları uygulamayı planlıyor. İskoçya’daki danışma belgelerinde yer alan projeksiyonlar, 2 milyon sterlinin üzerindeki konut sahiplerinin yıllık 7.500 sterlini aşan vergi faturalarıyla karşılaşabileceğini gösteriyor.
Milletvekilleri ise bu düzenlemenin yeni bir vergi türü olmadığını, yalnızca mevcut sistemin modernize edilmesi olduğunu savunarak şunları kaydetti: “Bu değişiklik, belediye vergisini daha aşamalı hale getirecek, güncel gayrimenkul değerlerini daha iyi yansıtacak ve konut serveti en yüksek olanların yerel hizmetlere daha adil bir payla katkıda bulunmasını sağlayacaktır.”
Burnham’dan “Güç Dengesi” Vaadi
Makerfield Milletvekili Andy Burnham, geçtiğimiz mayıs ayında The Telegraph gazetesine verdiği demeçte, belediye vergisi ve damga vergisinin (stamp duty) kaldırılarak yerine bütüncül bir “arsa değeri vergisi” getirilmesi fikrini uzun süredir desteklediğini belirtmişti. Başbakanlık vizyonunun bir parçası olarak “ülke tarihindeki en büyük güç dengesi değişimini” gerçekleştirme sözü veren Burnham, merkezi yönetimin (Whitehall) yetkilerini yerel yönetimlere devretmeyi taahhüt ediyor.
APPG raporunda, bu yıl yedi belediyeye referanduma gitmeden yüzde 5’in üzerinde vergi artışı yapma izni verilmesinin “mevcut sistemin absürtlüğünü” ortaya koyduğu savunuldu. Parlamento Grubu Başkanı İşçi Partili Milletvekili Clive Betts, Sky News’e yaptığı açıklamada, “Günün sonunda, seçilmiş belediyeler yerel vergileri seçmenlere açıklamakla yükümlü olmalıdır. Belediyelerin makul davranıp davranmadığına seçmenler karar verecektir” dedi.

ENFIELD
HACKNEY
HARINGEY
ISLINGTON











