Engellilere yeni yardım düzenlemesi tartışma yarattı: Ödemeler düşebilir

30 Mart 2026

Yeni kurallar, “ömür boyu ve ağır” sayılmayan hastalıklarda destek miktarını azaltacak; yardım kuruluşları tepki gösterdi

İngiltere’de Universal Credit düzenlemesiyle bazı engelli ve kronik hastaların yardımları düşebilir. Uzmanlar yüz binlerce kişinin etkileneceğini belirtiyor.

İngiltere’de engelli ve kronik hastalığı bulunan bireyleri ilgilendiren yeni sosyal yardım düzenlemesi tartışma yarattı. Yardım kuruluşları, yeni kurallar kapsamında yüz binlerce kişinin daha düşük ödeme alma riskiyle karşı karşıya kalacağını açıkladı.

Nisan ayında yürürlüğe girecek düzenleme ile Universal Credit kapsamındaki sağlık ödemelerinde önemli değişiklik yapılacak. Buna göre, çalışamayacak durumda olan bireylere verilen ek destek, yeni başvurular için haftalık 50 sterline düşürülecek ve sabitlenecek.

Kimler daha düşük ödeme alacak?

Yeni sistemde yalnızca “ağır ve ömür boyu sürecek” hastalığı olduğu değerlendirilen kişiler daha yüksek ödeme almaya devam edecek. Ancak yardım kuruluşları, birçok ciddi hastalığın bu katı kriterlere uymayabileceği uyarısında bulunuyor.

Uzmanlara göre şu rahatsızlıklar risk altında:

• Multipl skleroz (MS)
• Parkinson hastalığı
• Bipolar bozukluk
• Öğrenme güçlükleri
• Uzun Covid ve ME

The Guardian’ın haberine göre bu hastalıkların, kişinin çalışmasını uzun süre engellemesine rağmen “iyileşme ihtimali” gerekçesiyle daha düşük destek kapsamına alınabileceği belirtiliyor.

730 bin kişi etkilenebilir

Resmî verilere göre 2029-2030 dönemine kadar yaklaşık 730 bin yeni başvuru sahibinin daha düşük yardım alması bekleniyor. Bu da kişi başına yıllık ortalama 3 bin sterlin kayıp anlamına geliyor.

Mevcut yardım alanlar ise yeni düzenlemeden etkilenmeyecek ve haftalık 97 sterlin almaya devam edecek.

“İki kademeli sistem” uyarısı

Sivil toplum kuruluşları, yeni düzenlemenin “iki kademeli” bir yardım sistemine yol açacağını savunuyor. Aynı sağlık sorununa sahip kişilerin farklı miktarlarda destek almasının adaletsiz sonuçlar doğurabileceği ifade ediliyor.

Ayrıca, yüksek destekten yararlanabilmek için kapsamlı tıbbi belge sunma zorunluluğu getirilmesi de eleştiriliyor. Uzmanlar, NHS bekleme sürelerinin uzun olması nedeniyle birçok kişinin gerekli belgeleri temin etmekte zorlanabileceğini belirtiyor.

Yoksulluk riski artabilir

Yardım kuruluşları, ödemelerdeki düşüşün özellikle zaten zor durumda olan bireyleri daha derin yoksulluğa sürükleyebileceği uyarısında bulunuyor.

Uzmanlara göre bu durum:

• Barınma sorunları
• Gıda ve enerjiye erişimde zorluk
• Bakım hizmetlerinin aksaması

gibi ciddi sonuçlara yol açabilir.

Hükümetten savunma

Hükümet ise yeni sistemin en ağır ve kalıcı sağlık sorunlarına sahip bireyleri korumayı amaçladığını belirtiyor. Yetkililer, değerlendirmelerin hastalığın kendisinden ziyade kişinin yaşamına etkisine göre yapılacağını ifade ediyor.

Bununla birlikte, tartışmalı düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle birlikte İngiltere’de sosyal yardım sistemi ve engelli hakları konusundaki tartışmaların daha da yoğunlaşması bekleniyor.