ENFIELD
HACKNEY
HARINGEY
ISLINGTON
Yeni SPS anlaşmasıyla İngiltere ile Avrupa Birliği arasındaki gıda ve tarım ticaretinde maliyetlerin düşmesi, sınır işlemlerinin hızlanması ve Kuzey İrlanda’ya ürün geçişlerinin kolaylaşması hedefleniyor
İngiltere hükümeti, Avrupa Birliği ile üzerinde çalışılan yeni Sağlık ve Bitki Sağlığı (SPS) Anlaşması kapsamında işletmelere hazırlık çağrısı yaptı. Yeni düzenlemelerin hayata geçmesiyle birlikte İngiltere ile Avrupa Birliği arasındaki tarım, gıda ve hayvancılık ticaretinde işlemlerin daha hızlı, daha ucuz ve daha öngörülebilir hale gelmesi hedefleniyor.
Çevre, Gıda ve Kırsal İşler Bakanlığı (Defra) tarafından yayımlanan bilgilendirmede, anlaşmanın özellikle gıda, tarım, lojistik ve perakende sektörlerinde faaliyet gösteren işletmeleri doğrudan etkileyeceği belirtildi.
Anlaşmanın, Windsor Çerçevesi ile birlikte Büyük Britanya ile Kuzey İrlanda arasındaki ürün hareketlerini de önemli ölçüde kolaylaştıracağı vurgulandı.
Yeni anlaşma hangi alanları kapsıyor?
İngiltere ile Avrupa Birliği arasında üzerinde çalışılan yeni SPS anlaşması:
• bitki, hayvan ve hayvansal ürün ticareti
• gıda ve yem güvenliği
• organik ürünler
• gıda etiketleme kuralları
• vitamin ve takviye ürünleri
• pestisit ve biyosit düzenlemeleri
• tarımsal pazarlama standartları
• veteriner ilaçları
• tohum ve bitki sağlığı
gibi çok geniş bir alanı kapsayacak.
Hangi sektörler etkilenecek?
Defra’ya göre yeni kurallardan en çok etkilenmesi beklenen sektörler şunlar olacak:
• çiftçiler ve tarımsal üreticiler
• gıda, içecek ve yem üreticileri
• ithalat ve ihracat firmaları
• nakliye ve lojistik şirketleri
• veterinerler
• pestisit ve biyosit üreticileri
• marketler ve toptancılar
• tohum ve bahçecilik sektörü
Bazı sektörlerde Avrupa Birliği kurallarıyla zaten büyük ölçüde uyum bulunduğu için değişikliklerin sınırlı olacağı belirtilirken, Avrupa Birliği’nden ayrılık sonrası farklılaşan alanlarda işletmelerin yeni düzenlemelere uyum sağlaması gerekeceği ifade edildi.
Yeni sistem ne zaman başlayacak?
İngiltere hükümeti anlaşmanın 2027 yılının ortalarında yürürlüğe girmesini hedefliyor.
Yetkililer, işletmelere “hazırlıklara hemen başlayın” çağrısında bulunurken, Avrupa Birliği ile hâlihazırda ticaret yapmayan firmaların da yeni sisteme hazırlanması gerektiğini açıkladı.
Defra, Mayıs 2026’dan itibaren işletmelere yönelik daha ayrıntılı rehberler, kontrol listeleri, internet seminerleri ve çevrim içi araçlar yayımlanacağını duyurdu.
İşletmelere maliyet avantajı sağlayacak
Hükümete göre yeni SPS anlaşmasıyla birlikte:
• sınırdaki karmaşık evrak işlemleri azalacak
• ihracat sağlık sertifikaları kaldırılacak
• rutin sınır kontrolleri sona erecek
• bekleme süreleri düşecek
• ürün bozulma riski azalacak
Özellikle süt ürünleri, kırmızı et, balık ve yumurta ithalatında uygulanan rutin kontrollerin kaldırılmasıyla işletmelerin önemli maliyet avantajı elde edeceği belirtiliyor.
İhracat Sağlık Sertifikalarının her sevkiyat için 200 sterline kadar maliyet oluşturabildiğine dikkat çekildi.
Kuzey İrlanda’ya geçişler kolaylaşacak
Anlaşmanın en dikkat çeken başlıklarından biri ise Büyük Britanya ile Kuzey İrlanda arasındaki ürün hareketleri olacak.
Brexit sonrası oluşan ticaret engellerinin büyük bölümünün kaldırılmasıyla birlikte ürünlerin daha serbest hareket edebileceği ifade edildi.
Yasaklanan ürünler yeniden Avrupa pazarına dönebilecek
Yeni SPS anlaşması sayesinde bazı ürünlerin Avrupa Birliği pazarına dönüşünün önü açılacak.
Bunlar arasında:
• taze sosis ve burger ürünleri
• bazı kabuklu deniz ürünleri
• tohumluk patatesler
yer alıyor.
Hükümet, bu gelişmenin İngiliz üreticiler için yeni ihracat fırsatları yaratacağını belirtti.
Küçük işletmelere büyük fırsat
Defra açıklamasında özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerin Brexit sonrası oluşan bürokratik yük nedeniyle Avrupa Birliği ticaretinden çekilmek zorunda kaldığı vurgulandı.
Yeni anlaşmanın:
• evrak maliyetlerini düşürmesi
• sertifika zorunluluklarını azaltması
• sınır süreçlerini hızlandırması
sayesinde küçük işletmeler için Avrupa pazarının yeniden erişilebilir hale gelmesinin beklendiği ifade edildi.
İşletmeleri hangi değişiklikler bekliyor?
İngiltere hükümeti, yeni sistem kapsamında işletmelerin bazı operasyonel değişiklikler yapması gerekebileceğini açıkladı.
Bunlar arasında:
• üretim ve işleme yöntemleri
• sertifikasyon süreçleri
• ürün etiketleri
• bilgi teknolojileri sistemleri
yer alıyor.
Dünya genelinden gelen ürünlerde kontroller sürecek
Avrupa Birliği dışındaki ülkelerden gelen ürünlerde ise sınır kontrollerinin devam edeceği belirtildi.
Hükümet, Avrupa Birliği dışından ithal edilen bazı ürünlerde kontrol oranlarının artabileceğini de açıkladı.
İş dünyasından yoğun ilgi
Defra’nın işletmelerle yaptığı bilgi çağrısına toplam 489 kuruluş katıldı.
Katılımcılar arasında:
• tarım şirketleri
• gıda üreticileri
• lojistik firmaları
• veteriner kuruluşları
• balıkçılık sektörü temsilcileri
• perakende ve toptan satış şirketleri
yer aldı.
Araştırmaya göre:
• Katılımcıların yüzde 81’i SPS anlaşmasından haberdar
• Yaklaşık 10 işletmeden 7’si yeni değişikliklerin iş süreçlerini etkileyeceğini düşünüyor
• İşletmelerin üçte birinden fazlası hazırlıklara başladığını veya başlamayı planladığını belirtiyor
İşletmelere “şimdiden hazırlanın” çağrısı
Defra, işletmelere şu tavsiyelerde bulundu:
• sektör birlikleriyle iletişim kurun
• tedarik zincirinizi gözden geçirin
• Defra e-posta bildirimlerine kayıt olun
• devlet destek programlarını takip edin
• yeni rehber ve eğitimlere hazırlıklı olun
Hükümet ayrıca iş dünyasıyla düzenli iletişim kurulması amacıyla yeni bir danışma kurulu oluşturulacağını açıkladı.
kaynak: GOV
Türkçe
العربية
English
Deutsch
Ελληνικά
עִבְרִית
Русский
Українська
