Operada hayal et: Billy Budd

20 Ağustos 2013

2013, opera dünyasında sadece Verdi ve Wagner yılı değil aynı za­manda dünyaca ünlü İngiliz besteci Benjamin Britten’ın doğumunun yüzüncü yılı. Britten’ın en önemli yapıtlarından dünyaca ünlü Billy Budd operası bu yıl Glyndebourne Festivali’nde opera izleyicileriyle buluşuyor.
Britten bu önemli yapıtında, ya­kışıklı ve kahraman denizci Billy Budd’un haksız bir şekilde ölüm cezasına çarptırılmasının trajik hi­kayesini anlatıyor.
Jacques Imbrailo, opera sahne­sinde etkileyici bir performansla canladırdığı Billy Budd’ın iyi kalpli, romantik bir kahraman olduğunu söylüyor:
“Onun denizleri seçmesinin ar­dında, insanları, yaşamı nasıl tarif ettiği ve hayatın akışına gösterdiği tepki yatıyor.
İnsanların hep en iyi yönlerini görmek isteyen bir kahraman. Onun karakteri tam da beni anlatıyor der­sem aslında yalan söylemiş olurum. Benden çok daha fazla artıları olan biri.
Haksızlığa karşı mücadele etmek Billy’nin karakteri, hakkını aramak onun için bir fazilet. Adil olmayı se­viyor. Bence Billy, kanun onun öldü­rülmesi gereken biri olduğunu salık verdiği için öldürülüyor. Onun ka­rakterini en iyi anlatan söz, “Birşey doğruysa herkes için doğrudur.” ol­malı. Mark Podmore, canlandırdığı Kaptan Vere’in şeytani duygularla saflık ve masumiyet arasında kar­maşık duygulara sahip olduğunu, karakterinin iyi ve güzel, doğru ve yanlış gibi değerler arasında salın­dığını belirtiyor.”
Hikaye, açık denizde kaybolan İngiliz savaş gemisini yürüten kap­tanın ağzından anlatılıyor.
Siste kaybolan gemi, yaşanılan atmosfere hakim olan yalnızlaşma ile belirsizlik ve beraberinde hu­zursuzluğu temsil ediyor. Mark Podmore’a göre Kaptan Vere’in Billy’ye duyduğu aşkı fark etmesi durumu daha da zorlaştırıyor. Çünkü eşcinsellik bir tabu ve ya­saklanmış. Sonuç olarak iki erkek arasında, yasaklanmış, kınanan, mümkün görülmeyen böyle bir duygunun varlığı söz konusu. Her­şeye rağmen böyle bir his var ve anlatılıyor.”
Billy Budd operasının bu gös­terimi, Britten’ın hayranlarından, yorumcu Sir Andrew Davies tara­fından sahneye konuldu. Davies bu yapıtın, temsil ettiği değerler açı­sından güncelliğini hiç kaybetme­yeceği görüşünde:
“Benjamin Britten’ın bu eseri her zaman güncel olacak. Şu andan iti­baren yıllar boyunca bir baş yapıt olarak anılacak. İnsanların tutkuları ve çatışmaları, problem haline ge­tirdikleri meselelerin çeşitliliği as­lında onların karakterleriyle ilgili. Karakterlerin farklılığından kaynak­lanan bir durum. Billy Budd’un mi­marı Britten bu gerçeklik üzerine çok düşünmüş, bu çelişkilerden çok etkilenmişti.”