İngiltere’de enflasyon Temmuz ayında son 19 ayın en yüksek seviyesine çıkarak, yıllık bazda yüzde 3,8 oldu. Uçak biletleri, gıda fiyatları ve Oasis grubunun turnesinin otel talebini artırması fiyat artışlarını tetiklerken, bu gelişme sonbahar bütçesi öncesinde Maliye Bakanı Rachel Reeves üzerindeki baskıyı artırdı.
Son 1,5 yılın zirvesi
Haziran’da yüzde 3,6 olan yıllık tüketici fiyat endeksi (TÜFE), Temmuz’da yüzde 3,8’e yükselerek Ocak 2024’ten bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Bu oran, piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleşti. Reeves, hükümetin yaşam maliyetlerini hafifletmek için “daha yapacak çok şeyi olduğunu” kabul ederken, ülkenin “önceki hükümet döneminde görülen çift haneli enflasyondan çok uzak” olduğuna dikkat çekti. Enflasyon, Ekim 2022’de yüzde 11,1 ile son 40 yılın zirvesine çıkmıştı.
Uçak biletlerinde rekor artış
Temmuz ayındaki artışta özellikle:
- Gıda fiyatları yüzde 4,9 yükselerek Şubat 2024’ten bu yana en hızlı artışını kaydetti. Özellikle kahve ve çikolata fiyatlarındaki yükseliş dikkat çekti.
- Uçak biletleri Haziran-Temmuz döneminde yüzde 30,2 arttı. Bu, 2001’de veri toplama yönteminin değişmesinden bu yana görülen en büyük artış oldu. Artışın nedeni, yaz tatili döneminin bu yıl okul tatilleriyle çakışması olarak gösterildi.
- Otel ve restoran fiyatları ise Temmuz’da yüzde 3,4 arttı. Özellikle Oasis grubunun turnesi nedeniyle birçok şehirde kısa süreli konaklama talebinin artması fiyatları yukarı çekti.
Yeni hayat pahalılığı dalgası
The Times’ta yer verilen haberde artan gıda fiyatları ile enerji ve su faturalarının, enflasyonda ki yeniden yükselişi tetiklediği kaydedildi. Bu durum, ülkenin 2022–23 dönemindekine benzer yeni bir yaşam maliyeti krizi riski doğurdu.
İngiltere Merkez Bankası (BoE), bu ay yaptığı açıklamada enflasyonun Eylül’de yüzde 4’e çıkacağını öngördü. Banka ayrıca faiz oranını yüzde 4,25’ten yüzde 4’e indirdi. Eylül ayındaki enflasyon verisi, emekli maaşları ve sosyal yardımlardaki artış oranını da belirleyecek.
Çekirdek ve hizmet enflasyonu da yükselişte
- Hizmet enflasyonu, BoE’nin yakından takip ettiği göstergelerden biri olarak, Temmuz’da yüzde 5’e yükseldi (Haziran: %4,7).
- Çekirdek enflasyon (gıda ve enerji hariç) da yüzde 3,7’den yüzde 3,8’e çıktı.
Reeves üzerindeki siyasi baskı
Maliye Bakanı Rachel Reeves, seçim kampanyasında verdiği ekonomiyi büyütme ve yaşam standartlarını yükseltme sözlerini yerine getirmesi konusunda baskı altında. Ayrıca yıl sonuna kadar BoE’nin yeni bir faiz indirimi yapma ihtimali zayıflamış durumda.
ICAEW Ekonomi Direktörü Suren Thiru, Temmuz verilerinin beklentileri aşmasının “Eylül’de faiz indirimi umudunu büyük ölçüde söndürdüğünü” söyledi.
Buna karşın NIESR adlı düşünce kuruluşundan ekonomist Monica George Michail, enflasyondaki son artışın geçici mevsimsel faktörlerden kaynaklandığını belirterek, BoE’nin fiyat artışlarını “göz ardı ederek yıl bitmeden bir kez daha faiz indirebileceğini” ifade etti.
Ekonomide büyüme sinyalleri
Ulusal İstatistik Ofisi (ONS), yılın ilk çeyreğinde ekonominin %0,7, ikinci çeyreğinde ise %0,3 büyüdüğünü açıkladı. Bu oranlar son dönemin standartlarına göre güçlü bir performans olarak değerlendirildi.
Sonbahar bütçesinde yeni vergiler gündemde
Reeves’in, mali alanın daralmasını telafi etmek için sonbahar bütçesinde on milyarlarca sterlinlik vergi artışı veya harcama kesintisi açıklaması bekleniyor. İngiliz basınına göre, Maliye Bakanı’nın üzerinde çalıştığı planlardan biri de yüksek değerli mülk sahiplerinin evlerini sattıklarında sermaye kazancı vergisi ödemeleri yönünde.

ENFIELD
HACKNEY
HARINGEY
ISLINGTON











