Seçim öncesi sosyal yardım faturasını düşürme sözü

İngiltere Maliye Bakanı (Chancellor) John Healey, önümüzdeki genel seçimler öncesinde sosyal yardım fatu­rasında net bir azalma olaca­ğını taahhüt etti. Bu açıklama, muhalefetin ilk bütçede refah reformuna dair somut detay­lara yer verilmediği yönündeki eleştirilerinin hemen ardından geldi.

BBC’ye yaptığı değerlendir­mede mevcut sistemi “sürdürü­lemez” olarak nitelendiren Hea­ley, sürekli büyüyen bir sosyal yardım faturasının “ne Britanya için iyi ne de ilerici bir durum olduğunu” vurguladı. Sert kesin­tilerden kaçınacaklarını belirten Bakan, konuya ilişkin daha kap­samlı detayların önümüzdeki ay yayımlanacak iki önemli incele­menin ardından netleşeceğini ifade etti.

Çarpıcı Bütçe Rakamları ve Gelecek Projeksiyonları

Bütçe verilerine göre refah harcamalarının bu yıl 19 milyar sterlin artarak 353 milyar sterline ulaşması öngörülüyor. Bütçe So­rumluluk Ofisi (OBR) ise bu ra­kamın, temel olarak sağlık odaklı yardımlar ve emekli destekleri nedeniyle 2031-2032 yıllarında 431 milyar sterline yükselece­ğini tahmin ediyor.

Hükümet, 2030 yılından itiba­ren devlet emekli maaşındaki üçlü kilidi (triple lock) reform­dan geçirmeyi halihazırda taah­hüt etmişti. Önümüzdeki aylarda sosyal yardım sistemine yönelik yeni yasa ve politika tekliflerinin de kamuoyuyla paylaşılması bekleniyor.

Kasım Ayında Kritik Rapor­lar Açıklanacak

Meclis’te milletvekillerine bilgi veren Healey; İşçi Partisi Bakanı Sir Stephen Timms’in eş başkanlığında yürütülen engelli yardımları incelemesi ile eski ba­kan Alan Milburn liderliğindeki ne eğitimde ne istihdamda yer alan (NEET) gençlere yönelik ça­lışmanın Kasım ayında yayımla­nacağını duyurdu.

Hükümetin bu raporlara yıl sonuna kadar yanıt vermesi, ar­dından gelecek yıl kapsamlı bir politika belgesi ve yasal düzen­lemeleri hayata geçirmesi bekle­niyor. BBC Radio 4’ün “Today” programına konuşan Healey, ne eğitimde ne de çalışmakta olan yaklaşık bir milyon gence yardım etme konusunda “ahlaki bir gö­revleri” olduğunu belirtti. Genç­lerin potansiyellerini gerçekleş­tirmelerine ve ekonomiye katkı sunmalarına olanak tanınması­nın, uzun vadede sosyal yardım faturasının düşürülmesine yar­dımcı olacağını kaydetti.

Seçimden önce sosyal yardım harcamalarında kesinti yapılıp yapılmayacağına dair soruya ise Healey, “Sosyal yardım fatu­rasında bir azalma olacak; bunu İşçi Partisine yakışır bir şekilde, büyüyen bir faturanın Britanya için iyi ve ilerici olmadığını bil­diğimiz için gerçekleştireceğiz” yanıtını verdi.

Muhalefetten ve Uzmanlar­dan Sert Tepkiler

Muhalefet kanadından ise hü­kümetin bütçesine ve sosyal yar­dım politikalarına yönelik eleşti­riler gecikmedi.

Muhafazakar Parti Lideri Kemi Badenoch, bütçeye ver­diği yanıtta sosyal yardım fatu­rasının milyarlarca sterlin art­tığını belirterek, hükümetin re­fahı önceliklendirdiğini söyledi. Ülkenin aşırı borçlandığını ve “kontrolden çıkmış bir sosyal yardım sistemiyle” boğuştuğunu savunan Badenoch, bütçeyi “ye­terince cesur bulmadığını” ifade etti.

Liberal Demokrat Parti Li­deri Sir Ed Davey, refah refor­munun doğru şekilde yapılması gerektiğini belirterek, bunun te­melinin insanları istihdama yön­lendirerek ve hak ettikleri des­teği sağlayarak faturayı düşür­mekten geçtiğini vurguladı.

Mali Araştırmalar Enstitüsü (IFS) Direktörü Helen Miller, engelli yardımları ve gençlere destek gibi kritik konularda so­mut adımlar atılmadığına dikkat çekerek hükümetin önünde hâlâ “zorlu kararlar” bulunduğunu kaydetti.

Eski Maliye Bakanı Sir Je­remy Hunt, hükümetin bütçe fırsatını boşa harcadığını belir­terek, bu kararların ertelenmesi­nin gelecekte işleri daha da zor­laştıracağı uyarısında bulundu.

Hükümetin önümüzdeki ay­larda açıklayacağı raporlar ve atacağı adımların, ülkenin mali ve sosyal politikaları açısından belirleyici bir dönüm noktası ol­ması bekleniyor.