16 yaş altına sosyal medya yasağı: Hangi platformlar etkilenecek ve nasıl uygulanacak?

16 Haziran 2026

Birleşik Krallık hükümetinin 16 yaş altındaki çocukların sosyal medya kullanımını yasaklama planı, ülkede çevrimiçi güvenlik alanında bugüne kadar atılan en kapsamlı adımlardan biri olarak değerlendiriliyor.

Başbakan Sir Keir Starmer tarafından açıklanan düzenleme kapsamında sosyal medya şirketlerine yönelik yeni kısıtlamalar getirilirken, çocukların çevrimiçi ortamda daha güvenli bir şekilde büyümesinin hedeflendiği belirtildi.

Hangi sosyal medya platformları yasak kapsamına girecek?

Hükümetin açıkladığı plana göre Snapchat, TikTok, YouTube, Instagram, Facebook ve X gibi kullanıcıların içerik paylaşabildiği ve algoritmalar aracılığıyla içerik önerileri sunan sosyal medya platformları 16 yaş altındaki kullanıcılar için yasaklanacak.

The Guardian’ın haberinde yer verilen bilgiye göre düzenleme, Avustralya’da uygulanan modele dayanırken, Birleşik Krallık hükümeti tarafından “Avustralya Plus” olarak tanımlanıyor.

Buna karşılık WhatsApp ve Signal gibi mesajlaşma uygulamalarının yasak kapsamında olmayacağı belirtildi. Eğitim hizmetleri, müzik platformları ve e-ticaret siteleri için de sınırlı sayıda istisna uygulanacak.

Yasağın 2027 yılının başlarında yürürlüğe girmesi planlanıyor.

Çocuklara yönelik ek kısıtlamalar geliyor

Yeni düzenleme yalnızca sosyal medya yasağıyla sınırlı kalmayacak. 16 yaş altındaki çocukların canlı yayın yapması ve çevrimiçi ortamda tanımadıkları kişilerle iletişim kurması da engellenecek. Bu kuralların bazı oyun platformlarını da kapsayacağı belirtildi.

Hükümet ayrıca 16 ve 17 yaş grubundaki gençler için de bazı güvenlik önlemlerinin varsayılan olarak aktif olacağını açıkladı.

Bu kapsamda:

• Canlı yayın özelliği kapalı olacak
• Yabancılarla iletişim sınırlandırılacak
• Sonsuz kaydırma (infinite scrolling) özelliğine yönelik kısıtlamalar değerlendirilecek
• Gece saatlerinde sosyal medya kullanımını sınırlandıracak dijital sokağa çıkma yasağı seçenekleri incelenecek

Yapay zekâ sohbet botlarına da yaş sınırı

Hükümet, çocukların yapay zekâ tabanlı sohbet uygulamalarıyla etkileşimine yönelik yeni önlemler de açıkladı.

Romantik ilişki veya cinsel içerikli rol yapma özellikleri sunan yapay zekâ sohbet botlarının kullanım yaşı 18 olarak belirlenecek.

Ayrıca genel amaçlı yapay zekâ sohbet botlarında bulunan bazı yakın ilişki kurmaya yönelik özellikler de 18 yaş altındakilere kapatılacak.

Yasak nasıl uygulanacak?

Yeni sistemin uygulanmasında yaş doğrulama teknolojileri kullanılacak.

Ofcom tarafından yürütülecek denetim sürecinde platformların kullanıcı yaşlarını doğrulamak için çeşitli yöntemlerden yararlanması bekleniyor.

Kullanılması planlanan yöntemler arasında:

• Yüz tanıma ve yaş tahmini sistemleri
• Banka bilgileriyle doğrulama
• E-posta tabanlı yaş doğrulama
• Dijital kimlik sistemleri

yer alıyor.

Hükümet, çocukların yasağı aşmasını zorlaştıracak daha güçlü doğrulama mekanizmaları üzerinde çalışıldığını açıkladı.

Endişeler ve tartışmalar sürüyor

Hükümet, kamuoyu istişaresine katılan ebeveynlerin büyük çoğunluğunun yasağı desteklediğini belirtirken, bazı uzmanlar ve çevrimiçi güvenlik kuruluşları düzenlemenin tek başına yeterli olmayacağı görüşünde.

Çevrimiçi güvenlik alanında faaliyet gösteren Molly Rose Foundation, yasağın ailelere yanlış bir güven duygusu verebileceğini savunarak, çocuklara zarar veren algoritmaların da doğrudan hedef alınması gerektiğini ifade etti.

YouTube ise yasağın çocukları daha az denetlenen ve daha riskli platformlara yönlendirebileceği uyarısında bulundu.

Hükümetten yeni adımlar bekleniyor

Birleşik Krallık hükümeti, temmuz ayında yeni bir açıklama yaparak sanal özel ağlar (VPN) aracılığıyla yasağın aşılmasının nasıl önleneceğine ilişkin planlarını duyuracak.

Ayrıca 16 ve 17 yaş grubuna uygulanacak ek güvenlik önlemlerinin detaylarının da önümüzdeki ay netleşmesi bekleniyor.

Hükümet, düzenlemenin temel amacının çocukları çevrimiçi risklerden korumak ve ebeveynlere daha fazla kontrol sağlamak olduğunu vurgularken, teknoloji şirketlerine yönelik denetimlerin de artırılacağını açıkladı.