Hükümet, binlerce kilometrelik otobüs hattını koruma altına alıyor

2 Haziran 2025

 

İngiltere’de hükümet, binlerce yolcunun işe, okula veya hastaneye gitmek için kullandığı hayati otobüs hatlarının ani ve habersiz bir şekilde iptal edilmesini önlemek amacıyla yeni bir yasa tasarısını devreye sokuyor.

Otobüs Hizmetleri Yasa Tasarısı, yerel yöneticilere topluluklarının ihtiyaç duyduğu otobüs hizmetlerini şekillendirme yetkisi verecek.

Hızla azalan ve çoğunlukla savunmasız kesimler tarafından kullanılan önemli otobüs hatlarının iptal edilmesine son vermeyi hedefleyen yasa, bu hatların kaldırılması için daha katı kurallar getirecek. Yerel belediyeler, toplumsal açıdan gerekli hizmetleri belirleyecek ve otobüs işletmecileriyle birlikte, bu hizmetlerin değiştirilmesi veya iptal edilmeden önce sıkı prosedürler uygulayacak.

2 Haziran’da Avam Kamarası’nda ikinci okumaya sunulan yasa tasarısı, ulaştırma bakanı tarafından “daha hesap verebilir ve güvenilir bir otobüs ağı” için önemli bir adım olarak değerlendirildi. Tasarı, daha önce Lordlar Kamarası’ndan geçmişti.

İngiltere’de 2010-2024 yılları arasında Londra dışındaki otobüs hatlarında yaklaşık 300 milyon millik kayıp yaşandı. Hükümet, bu gerilemeyi tersine çevirmeyi ve halkın temel ulaşım haklarını güvence altına almayı hedefliyor.

Ulaştırma Bakanı Heidi Alexander, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, “Yerel liderlerin kendi topluluklarının ihtiyaçlarına uygun otobüs hizmetleri planlamasına olanak tanıyoruz. Bu yasa, işe, okula ya da sağlık hizmetlerine gitmek için otobüse bağımlı olanlar için büyük bir güvence sağlayacak” dedi.

Yasa kapsamında ayrıca yerel yönetimlerin kendi otobüs şirketlerini kurmalarına izin verilecek ve otobüs imtiyazı süreçlerindeki bürokrasi azaltılacak. Tam sahiplik yerine özel işletmecilerle iş birliği yaparak hizmetleri geliştirme seçeneği de sunulacak.

Yasa, güvenliğe yönelik adımlar da içeriyor. Tüm otobüs personeline özellikle sürücülere suç ve antisosyal davranışlara karşı nasıl tepki verileceğini öğretecek eğitimler zorunlu hale gelecek. Bu kapsamda kadınlara ve kız çocuklarına yönelik şiddetle mücadele de öncelikli alanlardan biri olacak.

Hükümet ayrıca İngiltere genelinde 319 adet sıfır emisyonlu otobüs sağlamak için yaklaşık 38 milyon sterlin yatırım yaparken, otobüs altyapısının geliştirilmesi için de neredeyse 1 milyar sterlin kaynak ayırıyor. Bu yatırım yeni duraklar, dijital zaman çizelgeleri, daha sık seferler ve indirimli tarifeleri kapsıyor.

Yerel liderlerden destek geldi

Büyük Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham, “Otobüslerin deregülasyonu yolculara zarar verdi. Bee Network ile otobüsleri yeniden yerel kontrole aldık ve büyük bir canlanma yaşıyoruz” dedi.

Kuzey Doğu Belediye Başkanı Kim McGuinness ise “Göreve başladığım ilk gün otobüsleri tekrar kamu kontrolüne almak için yasal süreci başlattım. Halk iyi bir ulaşım sistemi istiyor. Bu yasa, bu ihtiyaca cevap verecek adımları atmamıza yardımcı olacak” dedi.

Manchester Kentsel Enstitüsü Direktörü Prof. Karen Lucas ise yasanın, uzun süredir süregelen “düzenlemesiz kesintilerin” ardından özellikle kırsal ve düşük gelirli bölgelerde yaşayan insanlar için önemli bir koruma sağladığını vurguladı.

Otobüs yolcuları temsilcileri de destekliyor

Bus Users UK’in İngiltere Direktörü Lydia Horbury, “Bu yasa sayesinde herkes – yaşı, geliri veya fiziksel durumu ne olursa olsun – temel hizmetlere erişebilecek. Ani kesintilerden kaynaklanan mağduriyetlerin önüne geçilecek” dedi.

Campaign for Better Transport’tan Ben Plowden ise, “Yeni yasa, mevcut hizmetlerin korunması ve boşlukların doldurulması açısından çok önemli. Herkesin bağlantıda kalabilmesi ve fırsatlara ulaşabilmesi için bu adımlar hayati,” diye konuştu.

Şehir Ulaşım Grubu Direktörü Jason Prince da, “Hükümetin bu yasa ile yerel liderlere verdiği yetkiler, otobüs hizmetlerini iyileştirme yolunda güçlü bir adımdır,” ifadelerini kullandı.