The Times’ın gizli soruşturması, sahte sponsorluk ağına karışan kişi ve şirketleri ortaya çıkardı
İngiltere’de binlerce göçmen, gerçekte var olmayan işler üzerinden satılan çalışma vizesi sponsorluğu ile ülkede kalmaya çalışıyor. The Times’ın gizli soruşturması, sahte bordrolar ve hayali maaşlarla yürütülen yasa dışı ağı gözler önüne serdi.
The Times’ın gizli soruşturmasına göre, Doğu Londra’daki bir restoranın sakin bir köşesinde, çarşamba akşamı müşterilerin arasında oturan bir vize aracısı, İçişleri Bakanlığı’nı nasıl yanıltacağını ayrıntılarıyla anlattı. Gizli çekimle kayda alınan görüşmede aracı, sınır dışı edilme riski bulunan bir göçmen için gerçekte var olmayan bir iş üzerinden çalışma vizesi ayarlanabileceğini söyledi.
Soruşturma, İngiltere genelinde büyüyen bir yasa dışı piyasanın, nitelikli çalışan vizesi sponsorluğu sattığını ortaya koydu. Bu sistemde, sahte iş tanımları, uydurma özgeçmişler, gerçeğe aykırı bordrolar ve banka kayıtları hazırlanarak vize başvuruları destekleniyor.
Belgelerde, başvuru sahiplerinin küçük şirketlerde çalıştığı, yıllık 55 bin sterline kadar maaş aldığı ve gerekli mesleki deneyime sahip olduğu gösteriliyor. Ancak soruşturmaya göre, bu işlerin hiçbiri fiilen mevcut değil.
“Bordro var, iş yok”
Gizli kayıtlarda aracı, sunduğu sistemin yalnızca evrak üzerinden yürüdüğünü açıkça ifade ediyor. Göçmenler, sponsorluk karşılığında 13 bin ila 20 bin sterlin arasında ödeme yapıyor. Maaş ödemeleri kâğıt üzerinde gösterilirken, bu tutarlar her ay farklı hesaplar üzerinden şirkete geri aktarılıyor. Sponsorluk devam edebilmesi için ayrıca aylık düzenli ödeme isteniyor.
Bu yöntemle vize alan kişiler, sponsor şirket için çalışmıyor. Bir kısmı kayıt dışı ekonomide, elden ödeme karşılığı çalışıyor. Amaç, beş yıl sonunda süresiz oturum başvurusu yapabilecek bir “kesintisiz çalışma” kaydı oluşturmak.
Yüzlerce sahte iş belgelendi
The Times, dört ay süren çalışmada 26 aracı ve şirket temsilcisiyle temas kurdu, 250’den fazla sahte iş örneğini belgeledi. Sahte sponsorlukların; konaklama, lojistik, sosyal bakım, bilişim, finans, pazarlama ve grafik tasarım gibi birçok sektörde sunulduğu tespit edildi.
Sahte işler, İçişleri Bakanlığı tarafından onaylanmış sponsor lisansına sahip gerçek şirketler üzerinden yürütülüyor. Bazı şirketlerin hiç çalışanı olmadığı ya da çok düşük varlığa sahip olmasına rağmen vize sponsoru olduğu kayıtlara yansıdı.
Hükümet soruşturma başlattı
Bulgu ve görüntülerin paylaşılmasının ardından İçişleri Bakanlığı, acil soruşturma başlatıldığını açıkladı. Bakanlık, “Bu yasa dışı faaliyetler soruşturulmaktadır ve tolere edilmeyecektir” dedi.
Ulusal Suç Ajansı ise son dönemde sahte sponsorluk lisanslarıyla yürütülen dolandırıcılık vakalarında artış yaşandığı uyarısında bulundu.
Cezalar yetersiz kalıyor
Resmî verilere göre, Haziran 2025’e kadar olan bir yıl içinde yaklaşık 1.948 işverenin sponsorluk lisansı iptal edildi. Ancak soruşturma, birçok şirketin daha sonra yeniden lisans alabildiğini ve cezai kovuşturmanın son derece sınırlı kaldığını ortaya koydu.
Uzmanlara göre, yalnızca lisans iptaliyle yetinilmesi, yasa dışı ağların büyümesini engellemiyor.
Göçmenler için ağır sonuçlar
Yetkililer, sahte iş üzerinden vize almanın cezai suç olduğunu vurguluyor. Bu yöntemle vize alanlar; sınır dışı edilme, uzun süreli giriş yasağı, para cezası veya hapis riskiyle karşı karşıya kalabiliyor.
Action Fraud verilerine göre, sponsorlukla ilgili dolandırıcılık bildirimleri 2021’de 3 vakayken, 2024’te 341’e, 2025’in ilk 10 ayında ise 531’e yükseldi.
Bazı mağdurlar, binlerce sterlin kaybettiklerini, borç batağına sürüklendiklerini ve ciddi psikolojik sorunlar yaşadıklarını belirtiyor.
Siyasi tepkiler
Muhalefet partileri ve uzmanlar, sistemin hem önceki hem mevcut hükümetler döneminde yeterince denetlenmediğini savundu. Bazı siyasetçiler, sahte sponsorluk ağlarını insan kaçakçılığına benzeterek daha sert cezalar çağrısında bulundu.
İçişleri Bakanlığı ise sponsorluk iptallerinin rekor seviyede olduğunu, vize reddi oranlarının arttığını ve kuralları ihlal eden şirketlerin yeniden başvuru süresinin uzatıldığını açıkladı.

ENFIELD
HACKNEY
HARINGEY
ISLINGTON










