“Johnson Avrupa Birliği’yle anlaşacak”

3 Aralık 2020

Başbakan Boris Johnson anlaşmasız bir Brexit’in felaket anlamına geldiğini gördü ve Avrupa Birliği’yle anlaşmaya varacağı iddia ediliyor.

Johnson’ın bu hamlesinin Brexit savunucularının desteğine ihanet anlamına geleceği düşünülüyor. Bugüne kadar Avrupa Birliği ile İngiltere arasında, anlaşmasız Brexit gerçekleşebileceği nedeniyle gerilimli bir süreç yaşandı. Ancak uzmanlar artık İngiltere ve AB arasında bir anlaşmanın gerçekleşeceğinden emin. İngiltere hükümeti otomotiv sektörünü, üretimi, tarımı, finansı ve balıkçılığı tehlikeye atmak istemeyecektir. Aynı zamanda Avrupa’yla arasındaki güvenlik ilişkilerini de kesmeyecek. Dolayısıyla İrlanda’da “sert sınır” uygulamayacak ve Hayırlı Cuma Anlaşması’nı ihlal etmeyecek. Bununla birlikte İngiltere yeni ABD başkanıyla ilişkileri dondurmayacak ve en yakın komşularıyla ve ticaret ortaklarıyla olan ilişkilerini geri dönüşü olmayan bir yola sokmayacak.

Avrupa Araştırma Grubu’ndaki Faragists en sert görüşlü milletvekilleri, Avrupa Birliği’ne kapıların kapanması gerektiğini düşünüyor ve halen asla ulaşılamayacak olan özerklik hayalleri kuruyor. Ancak Boris Johnson’ın Brexit kabinesi için, bu bir gerçeklik anı. Nihayet bakanlar yaptıkları işin gereksizliğini görüyor: Brexit fikrinin bir yalan olduğunu söylememek için direnecekler. Brexit taraftarlarının gözünde, Johnson’ın AB ile imzalayacağı anlaşma bir başarısızlık olacak. Bunun nedeni her anlaşmanın, özerklik hayalini ortadan kaldırıyor olması.

Johnson bu gerçeği ne kadar saklamak istese de, çalışma hakları, hayvan hakları, çevre ve diğer konularda AB standartlarına uyum sağlayacak bir anlaşmayı imzalayacak. Gelecekte oluşabilecek herhangi bir fikir ayrılığı için arabulucu kurum olacak. Ancak bu kurumun Avrupa Adalet Divanı’na bağlı olma ihtimali oldukça yüksek. Balıkçılıkta dağılım yeniden yapılacak ve İngiltere’nin karasularının kontrolünü teoride geri alırken, aynı anda geri verdiği gerçeği gizlenecek. Zira İngiltere’nin balıkçılığının %70’ini AB pazarı satın alıyor.

Geçtiğimiz yıl imzalanan AB’den çıkış anlaşmasını ihlal eden maddelere sahip iç pazar yasası kullanılmayacak. Kuzey İrlanda protokolü uygulanacak ve dolayısıyla İrlanda Denizi’nde bir gümrük ve sınır olacak. Ancak Johnson daha önce, “Kuzey İrlanda’dan İngiltere’ye gelen ve İngiltere’den Kuzey İrlanda’ya giden mallar için gümrük kontrolü söz konusu olamaz” demişti.

‘Brexit’e ya da Johnson’a oy veren herkes ihanete uğramış olacak’

Johnson’ın partisinden yapılan açıklamada, “Boris Johnson’ın yeni anlaşması tüm ülkeyi Avrupa Birliğinden, bütüncül bir İngiltere olarak çıkarıyor” denmişti. The Guardian’ın haberine göre, yapılacak anlaşmada, Kuzey İrlanda geride kalıyor. Bir anlaşmaya varılması en başından beri kaçınılmazdı çünkü İngiltere Eski Başbakanı Margaret Thatcher’ın tek pazar kuralları oldukça açık: Pazarda ne kadar çok ticaret yapmak isterseniz, kurallara o kadar uymanız gerekir. İngiltere Bütçe Sorumluluk Ofisi’ne (OBR) göre anlaşma gayrisafi yurtiçi hasılada %4’lük bir düşüşe neden olacak. Pandemi bile İngiltere’nin üretim ve finans sektörlerinin Brexit nedeniyle aldığı darbeleri saklayamayacak.

270 milyon yeni gümrük beyanı (şu an 55 milyon) ve 50,000 yeni gümrük komisyoncusu gerekecek. Yeni gümrük sistemi 23 Aralık’ta kullanılmaya başlayacak, karayolu yük taşımacıları belirsizlik içinde ve tır parkları henüz tamamlanmadı. Dolayısıyla geçtiğimiz hafta İngiltere Maliye Bakanı Rishi Sunak’ın harcama değerlendirmesinde, Brexit konusunda sessiz kalması şaşırtıcı değil.

Guardian’a göre, bu zamana kadar tüm bakanlar, anlaşmasız bir Brexit’e hazırlandı. Bu nedenle olabilecek en kötü senaryoyla karşı karşıya olduklarını biliyorlar. Bugüne kadar sarf ettikleri tüm sözlerin arkasında duramayacak ve Brexit taraftarlarına ihanet edecekler. Ancak yine de ekonomiye ağır bir hasar verecekler.