“İklim değişikliği doğanın dengesini bozacak”

15 Aralık 2025

Küresel çapta yapılan araştırmada iklim değişikliğinin, hayvanlardan insanlara bulaşan hastalıkları etkileyebileceği tespit edildi.

Londra Doğa Tarihi Müzesi tarafından yürütülen ve sonuçları kurumun internet sitesinde paylaşılan araştırmada Dünya 1,5 derecelik küresel ısınmaya doğru ilerlerken iklim değişikliğinin, “zoonotik” adı verilen, hayvanlardan insanlara bulaşan hastalıkların riskini nasıl yeniden şekillendirebileceği değerlendirildi.

Yüzlerce bilimsel çalışmayı inceleyen araştırmacılar, 53 zoonotik hastalık için ayrıntılı iklim-hastalık verilerini topladı, 816 zoonotik hastalıktan yaklaşık yüzde 6’sında iklim değişikliğinin etkilerinin bilimsel açıdan incelendiğini belirledi.

Sivrisinek, kene ve pire gibi canlılar tarafından yayılan hastalıkların oluşturduğu riske dikkat çekilen araştırmanın bulgularında sıcaklık, yağış ve nemden etkilenmeleri sebebiyle iklim değişikliğinin bu hayvanlardan bulaşan hastalıklar üzerinde tesirli olabileceği, daha sıcak Dünya’nın hava koşullarını değiştirerek habitatları da dönüştürebileceği tespit edildi.

Daha sıcak koşullar, bazı bölgelerde kemirgen popülasyonlarını artırabilir

Birçok hayvanın habitatının değişmesinin insanları ve vahşi yaşamı birbirine daha yakın hale getirebileceğinin, zoonotik hastalıkların yayılma olasılığının da artabileceğinin altı çizildi.

Yüksek sıcaklıkların, özellikle sivrisinekler tarafından yayılan zoonotik enfeksiyonların hastalık riskini neredeyse iki kat artırabileceği, sıcaklık artışının sivrisineklerin gelişimini hızlandırarak veya kemirgen popülasyonlarını çoğaltarak hastalık riskini çoğaltabileceği belirtildi.

Araştırmanın yazarlarından David Redding, veba örneğini vererek “Vebaya kemirgenler ve onlardan beslenen pireler arasında dolaşan bir bakteri neden olur. Sıcaklık, bu sistemi büyük ölçüde etkiler.

Daha sıcak koşullar, bazı bölgelerde kemirgen popülasyonlarını artırabilir ve pirelerin gelişimini hızlandırabilir, bu da bulaşma olasılığını artırabilir” değerlendirmesinde bulundu.

Araştırmanın sonuçları, “Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS)” dergisinde yayımlandı.