Suların neredeyse tamamı kimyasal seviyelerini aşıyor

11 Temmuz 2025

İngiltere genelinde yapılan resmi testlere göre, ülke çapındaki nehir, göl ve göletlerin neredeyse tamamında “sonsuz kimyasallar” olarak bilinen Pfas maddeleri, önerilen yeni güvenlik sınırlarının çok üzerinde çıktı.

Çevre Ajansı’nın 117 farklı su kaynağında gerçekleştirdiği analizlerde, 110’unun Pfas güvenlik standartlarını karşılamadığı tespit edildi.

Özellikle yasaklı bir kanserojen olan Pfos seviyeleri, balıklarda planlanan sınırların ortalama 322 katı seviyelerinde bulundu. Uzmanlar, bu miktarın yalnızca ayda bir porsiyon tüketilmesinin bile yıllık güvenli tüketim sınırını aşacağını belirtti.

Pfas (per- ve polifloroalkil maddeler), çevrede çözünmeyen, endüstriyel işlemler ve ürünlerde (yapışmaz tencereler, su geçirmez giysiler, itfaiye köpükleri gibi) yaygın olarak kullanılan binlerce kimyasaldan oluşuyor. Bu maddeler bazı kanser türleri, hormon bozuklukları ve bağışıklık sistemi hastalıklarıyla ilişkilendiriliyor.

AB’den Örnek Alınması Çağrısı

Avrupa Birliği, bu kimyasalların toplam zehirliliğini sınırlamak amacıyla 24 Pfas için litre başına 4.4 nanogramlık yeni bir su kalitesi standardı önerdi. Ayrıca 10.000’den fazla Pfas maddesini tek bir sınıfta düzenlemeyi planlıyor. Ancak İngiltere’nin bu yönde bir düzenleme planı bulunmuyor.

Doğa ve halk sağlığı kuruluşları, hükümete çağrıda bulunarak tüketici ürünlerinde Pfas kullanımının yasaklanmasını ve diğer alanlarda da kademeli olarak kaldırılması için takvim belirlenmesini istedi. Denetimlerin artırılması, toprak ve su kalitesi standartlarının sertleştirilmesi ve temizlik maliyetlerinin kirleticilere yüklenmesi talep ediliyor.

Uzmanlardan Sert Uyarılar

Wildlife and Countryside Link yöneticisi Emma Adler, “Pfas maddeleri vahşi yaşam ve insan sağlığı üzerinde ciddi etkiler yaratıyor. Bu veriler, düzenlemenin acil bir öncelik olması gerektiğini açıkça ortaya koyuyor,” dedi.

Meme Kanseri Vakfı CEO’su Thalie Martini ise bazı Pfas türlerinin meme kanseri riskini artırabileceğine dair bulgular olduğunu belirterek hükümete daha sıkı düzenlemeler yapma çağrısında bulundu.

Çevre Ajansı ve DEFRA’dan Açıklama

Çevre Ajansı, Pfas kirliliğinin kaynağını daha iyi anlamak için uzun vadeli bir araştırma programı yürüttüklerini, kirli bölgeleri tespit edip önceliklendirdiklerini açıkladı. Çevre, Gıda ve Köy İşleri Bakanlığı (DEFRA) ise insan sağlığını ve çevreyi korumak için çalışmaların sürdüğünü, düzenlemelerle ilgili değerlendirmelerin devam ettiğini bildirdi.