Neredeyse her yetişkin, lif tüketiminde ciddi eksiklik yaşadığı ortaya çıktı

19 Haziran 2025

Ulusal Sağlık Sistemi (NHS), yetişkinlerin günde en az 30 gram lif tüketmesi gerektiğini belirtiyor.

Bu miktar, ortalama beş porsiyon meyve-sebze, iki kalın dilim tam buğday ekmeği ve büyük bir kabuklu patatese denk geliyor.

Ancak veriler, yetişkinlerin yüzde 96’sının bu hedefin oldukça gerisinde kaldığını gösteriyor.

Rapora göre, düşük lif tüketimiyle doğrudan ilişkili olan bağırsak kanseri vakaları İngiltere’de hızla artıyor.

Özellikle 50 yaş altındaki bireylerde, 2007-2017 yılları arasında yıllık ortalama yüzde 3,6’lık artış yaşandı.

Bilim insanları, bu artışı şaşkınlıkla karşılarken, sorunun küresel boyutta ciddi bir halk sağlığı krizine dönüştüğü uyarısında bulunuyor. Araştırmalar, İngiltere’deki bağırsak kanseri vakalarının en az yüzde 28’inin lif yetersizliğine bağlı geliştiğini ortaya koydu.

Sindirim sistemini destekleyen ve tokluk hissini artıran lifin eksikliği, hastalığın yayılmasında kritik bir faktör olarak öne çıkıyor. 2019-2023 yılları arasında yürütülen Ulusal Diyet ve Beslenme Araştırması’nda, her 10 çocuktan yalnızca biri önerilen beş porsiyon meyve-sebzeyi tüketiyor.

Ayrıca çocukların yüzde 90’ı günlük şeker alımını aşarken, yetişkinlerin de yalnızca yüzde 19’u serbest şeker tüketiminde sınırları aşmıyor.

NHS, yetişkinlerin günde 30 gramdan fazla serbest şeker (yaklaşık yedi çay kaşığı) tüketmemesi gerektiğini belirtirken, çocuklar için bu miktar yaşa göre beş ile altı çay kaşığı arasında değişiyor.

Serbest şeker; kek, çikolata, tatlı ve aromalı yoğurt gibi ürünlerde bulunan, yiyeceğe sonradan eklenen şeker türlerini kapsıyor.

Yalnızca lif ve şeker değil, doymuş yağ tüketimi de İngiliz halkı için endişe verici boyutlarda. NHS’nin önerdiği günlük sınırların oldukça üzerinde olan tüketim oranlarına göre, çocukların yüzde 85’i ve yetişkinlerin yüzde 82’si bu limitleri aşıyor.

Özellikle 11-18 yaş aralığındaki çocuklar günde yalnızca 2,8 porsiyon meyve-sebze tüketirken, bu yaş grubunun sadece yüzde 9’u «Günde 5 porsiyon» tavsiyesine uyuyor. Yetişkinlerde ise bu oran yüzde 17’ye kadar çıkabiliyor. İngiltere’de yılda yaklaşık 32 bin kişiye bağırsak kanseri teşhisi konuyor.

Bu hastalık, ülkede en sık görülen üçüncü kanser türü. Bilim insanları, bu artışın arkasında çevre kirliliği, obezite ve içme suyundaki mikroplastikler gibi birçok faktörün etkili olabileceğini belirtiyor.

Ulusal Sağlık Sistemi (NHS), yetişkinlerin günde en az 30 gram lif tüketmesi gerektiğini belirtiyor.

Bu miktar, ortalama beş porsiyon meyve-sebze, iki kalın dilim tam buğday ekmeği ve büyük bir kabuklu patatese denk geliyor.

Ancak veriler, yetişkinlerin yüzde 96’sının bu hedefin oldukça gerisinde kaldığını gösteriyor.

Rapora göre, düşük lif tüketimiyle doğrudan ilişkili olan bağırsak kanseri vakaları İngiltere’de hızla artıyor.

Özellikle 50 yaş altındaki bireylerde, 2007-2017 yılları arasında yıllık ortalama yüzde 3,6’lık artış yaşandı.

Bilim insanları, bu artışı şaşkınlıkla karşılarken, sorunun küresel boyutta ciddi bir halk sağlığı krizine dönüştüğü uyarısında bulunuyor. Araştırmalar, İngiltere’deki bağırsak kanseri vakalarının en az yüzde 28’inin lif yetersizliğine bağlı geliştiğini ortaya koydu.

Sindirim sistemini destekleyen ve tokluk hissini artıran lifin eksikliği, hastalığın yayılmasında kritik bir faktör olarak öne çıkıyor. 2019-2023 yılları arasında yürütülen Ulusal Diyet ve Beslenme Araştırması’nda, her 10 çocuktan yalnızca biri önerilen beş porsiyon meyve-sebzeyi tüketiyor.

Ayrıca çocukların yüzde 90’ı günlük şeker alımını aşarken, yetişkinlerin de yalnızca yüzde 19’u serbest şeker tüketiminde sınırları aşmıyor.

NHS, yetişkinlerin günde 30 gramdan fazla serbest şeker (yaklaşık yedi çay kaşığı) tüketmemesi gerektiğini belirtirken, çocuklar için bu miktar yaşa göre beş ile altı çay kaşığı arasında değişiyor.

Serbest şeker; kek, çikolata, tatlı ve aromalı yoğurt gibi ürünlerde bulunan, yiyeceğe sonradan eklenen şeker türlerini kapsıyor.

Yalnızca lif ve şeker değil, doymuş yağ tüketimi de İngiliz halkı için endişe verici boyutlarda. NHS’nin önerdiği günlük sınırların oldukça üzerinde olan tüketim oranlarına göre, çocukların yüzde 85’i ve yetişkinlerin yüzde 82’si bu limitleri aşıyor.

Özellikle 11-18 yaş aralığındaki çocuklar günde yalnızca 2,8 porsiyon meyve-sebze tüketirken, bu yaş grubunun sadece yüzde 9’u «Günde 5 porsiyon» tavsiyesine uyuyor. Yetişkinlerde ise bu oran yüzde 17’ye kadar çıkabiliyor. İngiltere’de yılda yaklaşık 32 bin kişiye bağırsak kanseri teşhisi konuyor.

Bu hastalık, ülkede en sık görülen üçüncü kanser türü. Bilim insanları, bu artışın arkasında çevre kirliliği, obezite ve içme suyundaki mikroplastikler gibi birçok faktörün etkili olabileceğini belirtiyor.