Yakında kalp nakline gerek kalmayabilir

8 Nisan 2016

Bugüne kadar gerçekleştirilen en büyük deneyin sonuçları, kalp nakli yerine kök hücre nakli uygulanabileceğini gösteriyor.

Yapılan deneyde, kalp yetmezliğinden ölen insan sayısının yarıya indiği belirtiliyor. ABD’deki doktorlar, hastanın kendi kemik iliğinden alınan kök hücrelerin naklinin en ciddi kalp yetmezliği vakalarına bile yardımcı olabileceğini kanıtladı. Çalışmayı yürüten University of Utah’tan Dr. Amit Patel, deney sonuçlarının bu çığır açan tedavinin gerçekten işe yaradığını gösterdiğini söyledi.

Kök hücreler, bulundukları ortamdaki her hücreye dönüşebildikleri için uzun zamandır tıbbın geleceği olarak görülüyor. Bu yolla, çok fazla zarar görmüş organların bile yenilenebileceği umulmakta. Aynı zamanda organ bağışçılarının sayısındaki eksiklik, organları iyileştirmek adına yeni bir yol bulmayı doktorlar için çok önemli bir hale getirmiş durumda. Yakın zamanlarda elde edilen veriler, 2014 yılında Birleşik Krallık’ta 182 kalp nakli yapıldığını ve çaresizce kalp nakli için bekleyen hasta sayısının beş yılda iki katından fazla yükseldiğini gösteriyor. Birleşik Krallık’ta şu anda yaklaşık 900,000 insan kalp yetmezliğiyle yaşıyor ve hastaların %40’ının teşhis konulduktan sonra bir yıl içinde hayatını kaybettiği söyleniyor.

Yapılan yeni çalışmada, ABD’de bulunan 31 hastanedeki 126 hastanın kalplerinin hasar görmüş yerlerine kök hücre veya fonksiyonsuz maddeler yerleştirildi. Sonrasındaki süreçte fonksiyonsuz madde yerleştirilen hasta sayısının iki katının öldüğü, çok daha fazlasının ise şikâyetlerle hastanelere başvurduğu belirtiliyor. British Heart Foundation’dan Profesör Jeremy Pearson, bu tarzdaki yenileme tedavilerine acilen ihtiyaç duyulduğunu söyledi.

Daha önceki kök hücre deneyleri az sayıda fayda göstermişti, fakat araştırmacılar yeni çalışmanın hastalar için gerçekten umut vaat ettiğini söylüyor. Çalışma, kök hücre naklinin tıpta yeni bir dönem başlatacağını işaret ediyor.

Bu yılın başlarında, kısaca ‘MS’ olarak da bilinen ‘multiple sclerosis’ hastalığı yüzünden yürüyemez hale gelmiş hastalar, King’s College London ve Sheffield Üniversitesi tarafından uygulanan kök hücre deneyleri sayesinde yeniden yürüyebildi. Geçen ay, University of California, katarakt hastalarının gözlerinin içinde kendi kök hücrelerini kullanarak görüşlerini düzeltebilen ‘canlı lens’ üretmeyi başardıklarını duyurdu.

Kök hücrelerin bir başka faydası ise, vücut tarafından reddedilmeyecek olmaları. Böylelikle hastaların organ naklinde olduğu gibi reddetmeyi engelleyici ilaçlar kullanmak zorunda kalmayacak. Bu gibi ilaçlar, bağışıklık sistemine zarar vererek hastaları enfeksiyona karşı dayanıksız hale getiriyor.Yapılan yeni çalışma ‘The Lancet’ tıp dergisinde yayınlandı.