Andy Burnham’dan radikal sosyal bakım adımı

29 Eylül 2026

Başbakan Andy Burnham, Ulusal Sağlık Sistemi (NHS) benzeri bir sosyal bakım modelini finanse etmek adına halk nezdinde tepki çekebilecek vergi artışlarını dahi göze almaya hazır olduğunu açıkladı

Önceki nesil siyasetçileri İngiltere’deki mevcut sistemi reforme etme konusunda cesa­ret gösterememekle suçlayan Burnham, bu durumu “korkak­lık” olarak niteledi. Reformların finansmanı için hiçbir seçeneği göz ardı etmediklerini belirten Başbakan, hazırlanan planın bir sonraki genel seçimlerde kamuoyunun onayına sunula­cağını bildirdi.

İşçi Partisi’nin mevcut se­çim beyannamesi; gelir ver­gisi, KDV ve çalışanların ulu­sal sigorta primlerinde artışa gitmeme taahhütlerini barın­dırıyor. Burnham’ın geçmişte Sağlık Bakanı olduğu dönemde mülk vergisiyle finanse etmeyi planladığı benzer bir reform girişimi, muhalefet tarafından “ölüm vergisi” olarak nitelen­dirilerek sert bir şekilde eleş­tirilmişti.

Tüm tepki riskine rağ­men mükellef odaklı ulusal bir bakım hiz­meti modelini yeniden gün­deme getiren Burnham, Pazar günü yaptığı açıklamada şu ifadeleri kul­landı: “Vatandaşlar zaten hali­hazırda yüksek bakım ücretleri ödüyor; birikimlerinden tensel olarak binlerce sterlin harcı­yor, hatta kimi zaman evlerini kaybetme noktasına geliyor. İngiltere’deki mevcut sosyal bakım düzeni, toplumun en savunmasız kesimlerinin her şeyini yitirebildiği Amerikan sağlık sistemi kadar adaletsiz­dir.”

Kendi aile deneyimlerine de değinen Başbakan, nesillerdir devam eden bu sistemik so­runu çözmek için siyasi ser­mayesini harcamaktan çekin­meyeceğini belirtti:

“Siyaset kurumu bu sorunu çok zor gördüğü için yıllarca görmezden geldi. Biliyorum ki bu adımlar beni bazı çevre­lerde popüler olmayan bir lider yapabilir ancak bu durum beni durdurmayacak.”

Reform Partisi Hazine Sözcüsü Robert Jenrick ise Burnham’ın açıklamalarına tepki göstererek, “Andy Burn­ham genel ‘ölüm vergisi’ pla­nını reddetmekten kaçınıyor. Sosyal yardım harcamalarını kesmekte yetersiz kaldığı için halkın birikimlerine göz diki­yor” ifadelerini kullandı.