Türk Restoranlarına Özel İnceleme

Bu yazı 26 Eylül 2024 tarihinde yayınlanmıştır

İngiltere’de vergi gelir-gider ve yardım konularını düzenleyen iki ayrı kurum, Çalışma ve Emeklilik Bakanlığı (DWP) ile Gelirler ve Gümrükler Müdürlüğü (HMRC), yeni bir iş birliği geliştirerek “sosyal yardım ve vergi sahtekarlıklarını” engellemeyi amaçlıyor. Ülke genelinde binlerce çalışanı bulunan bu iki büyük devlet kurumu, “yarı zamanlı çalışan insanların elde ettiği haksız kazançları engellemek” için ortak bir çalışma başlattı.

Konu ile ilgili görüşlererini aldığımız Yeminli Mali Müşavir Enver Kannur, yakın zamanda uygulamaya geçen iş birliği çerçevesinde oluşturulan “Türk Masası” biriminin özellikle Türk toplumuna ait restoranları incelemeye alacağını belirtti. Resmi kurumlar tarafından ilgili kişi ve kurumlara gönderilen bilgilendirme mektuplarında, çalışmaların başlatıldığı açıklanmış. Her ne kadar devlete bağlı olsalar da iki ayrı kurum olan DWP ve HMRC, yeteneklerini birleştirerek “yarı zamanlı çalışanlara haksız destekleri önlemek ve vergi kaçaklarını azaltmak” amacıyla hareket ediyormuş.

Mali Müşavir Enver Kannur’dan aldığımız bilgilere göre, daha önce Çinli takeaway şirketleri üzerinde özel bir çalışma yapan ve başarılı olan bu kurumlar, yeni çalışma alanı olarak özellikle Türk restoranlarını belirlemişler. Bu amaçla özel bir masa kuran DWP ve HMRC ekipleri, iş yerlerindeki çalışan sayıları, ödenen vergiler, çalışma saatleri, işçi giderlerinin toplamı, bankaya yatan ücretler ve çalışma saatlerini incelemeye alacaklar. Hesaplarında, gelir, gider ve vergilerinde tutarsızlık görülen şirketler özel incelemeye alınacak. Hesaplarını düzgün tutmayan iş yerleri için bundan sonrasının sıkıntılı bir süreç olacağı muhakkak. Tecrübeli muhasebeci Kannur, gelir ve giderlerin banka hesapları ile desteklenmesi ve vergi beyanlarının doğru yapılmasının, gereksiz baş ağrılarını önleyeceğini ifade ediyor.

Elden Peşin Alınan Ücretler Sorun Olacak

Topladığımız bilgilere göre, en büyük sorun yarı zamanlı çalışma göstermesine rağmen fazla mesai veya başka nedenlerle ekstra ücret alan çalışanlarda ortaya çıkacak. Örneğin, maaş bordrolarında (payslip) haftalık 24 saat çalışma gösterip bankadan havale alan, bunun yanında fazla mesai ücretini peşin olarak elden alan çalışanlar takibe alınabilecek. Şirketlerin peşin gelirlerinden ya da iş hesaplarından çekilen paralarla tamamlanan eksik ücret sorun yaratabilecek. İşçiler ve iş yerlerinin beyanlarında tutarsızlık görülürse, derin incelemeye tabi tutulabilecekler. Gelirleri az olduğu için kira desteği gibi yardımlar alan kişilerin, haksız kazanç elde ettikleri gerekçesiyle soruşturmaya uğramaları kuvvetle muhtemel. Suçun sabit görünmesi durumunda elde ettikleri haksız kazançlar geri istenecek ve iş yerlerine de ağır para cezaları uygulanabilecek. İş yerlerinin, özellikle restoran işletmecilerinin, en kısa süre içinde muhasebecilerine danışarak daha geniş bilgi almaları yararlarına olacaktır.

Çinli Takeaway Şirketlerinde Denendi ve Başarılı Oldu

Dar bölgeler belirlenerek yapılan bu çalışma, birkaç yıl önce Curry Houses ve Chinese Takeaways şirketlerinde denenmiş ve başarılı olmuş. Ücret yükseldikçe vergi dilimlerinin alınması ve elde kalan paranın kira ve diğer giderleri karşılamada yetersiz kalması, insanları farklı çalışma yöntemlerine itebiliyor. Restoran sektöründe de görülebilen yarı zamanlı gösterip tam zamanlı ücret alma uygulaması, resmi kurumların radarına takılmış gibi gözüküyor. HMRC tarafından Türk Masası kurulması, vergi kaçakçılığıyla mücadele ve vergi düzenlemelerinde Türk restoranlarına odaklandığını gösteriyor.

Türk Restoranları ve Çalışanları İçin Ne Anlama Geliyor?

Türk restoranları, vergi beyanları ve ticari faaliyetleri açısından daha yakından incelenebilir. HMRC ve DWP vergiler, alınan ücretler ve yardımlar konusunda veri paylaşımı yapacaklar. Rakamlardaki uyumsuzluk, işyerlerinin ‘ince elekten geçirilmeleri’ anlamına gelebilir. Tutarsızlıklar veya uyumsuzluk belirtileri bulunursa, restoranın mali durumu ve çalışanlarının vergi durumları hakkında daha ayrıntılı araştırmalar yapılmasına yol açabilir. Çalışanlar yardım alıyorsa, ayrıca bu konuda da araştırmaya tabi tutulabilirler. Sayın Enver Kannur’dan elde ettiğimiz bilgiler ve araştırmalarımız sonunda “hedef” olarak belirlenen sektörde bir süre yoğun incelemelerin yapılacağı görülüyor. Bu yıl odak sektör olarak da Türk restoranları seçilmiş.