2018 yılı barış geti̇rsi̇n…ama zor…..

Bu yazı 2 Ocak 2018 tarihinde yayınlanmıştır

Yeni yılın ilk yazısında, dünyada yaşanan güzelliklerden, yaşanması gereken anlamlı girişimlerden, paylaşımdan, kardeşlikten ve barıştan söz eden kelimelerle başlayan cümleler kurmak ne güzel olurdu. Sizde biliyorsunuz ki çok zor.

Eski yılın tamamlanmasına birkaç hafta kala, Amerika Birleşik Devletleri tarafından ortaya atılan ‘Kudüs’ün İsrail’in Başkenti olarak’ tanınacağı açıklaması, ortalığın karışmasına yetti. Yeni yıla birkaç gün kala Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda yapılan oylamada ABD karşıtı öneri çok büyük destek gördü. Başkan Donald Trump’ın açık tehdidine rağmen birkaç ‘Muz Cumhuriyeti’ dışında kimse ‘İnançların Başkenti olan Kudüs’ün sadece bir ülkenin başkenti olmasına destek vermedi.

Dünyanın ‘sivil toplum kuruluşu’ olarak çalışan Birleşmiş Milletler binasının bulunduğu yeri ve verdiği parayı gündeme getiren ABD Başkanı Trump, Birleşmiş Milletlere ‘besleme’ muamelesi çekti. Karara büyük çoğunlukla karşı oy verilmesi tabiki sevindirici. Kuşkusuz ‘dünya beş dünyadan büyüktür’, BM’nin yapısının değişmesi gerektiği çok yerden dillendiriliyor, bir gün mutlaka değişecektir.

İkinci dünya savaşının son günlerinde ortaya atılan Birleşmiş Milletler Topluluğunun temeli, 2. Dünya Şavaşı’nın galip devletleri tarafından atılmış. Amerika Birleşik Devletleri, Rusya(SSCB), Çin, İngiltere ve Fransa başta olmak üzere 51 kurucu devlet bu birliğin kuruluşuna imza atmışlar. Almanya ve Japonya gibi zamanın güçlü devleteri savaşta yenildikleri ve yaralarını sarmakla meşgul olduklarından, daimi üyelik alamamışlar.

Birleşmiş Milletler’de beş daimi üye var bu ülkelerden sadece biri karşı oy kullanırsa herhangi bir karar alınamıyor. ABD, Çin, Rusya, İngiltere ve Fransa devletlerinden herhangi biri, alınacak kararı veto ederse, geri kalan 192 devlet istese de sonuç çıkmıyor. Büyük küçük her ülkenin bir oyu var, herkes tarafından tanınan 200’ün üzerinde ülke olduğu kabul edilince neredeyse her devlet orada temsil edililyor. Nitekim yukarıda bahsettiğimiz Kudüs’in İsrail’in Başkenti olması konusunda da ABD’nin karşı oyu 128 ülkenin oylarından daha önemli olmuş ve BM’ye sunulan önerge geçersiz sayılmış. BM’nin dünyada savaşları ve iç kargaşaları engelleyemediği çok konu var, ‘Daimi Üyelerin’ arasında görüş ve güç birliği olmadan hiç bir etkili çözüm üretilemiyor.

Büyük ülkeler bir şekilde söz konusu olaylara yakından ya da uzaktan taraf oluyorlar. Yandaşla­rını kolluyorlar o da olmaz ise rakip­lerinin ‘kimyasını bozmak’ için, inadına karşı oy kullanıyorlar. Böyle olunca da alınan kararlar insanlık için ve dünyanın yararına olmaktan çıkıyor.

Afganistan’ın işgali, Pakistan- Hindistan sınır sorunu, Yugoslavya iç savaşı, Irak’ın işgali ve Filistin meselesi, bunlardan sadece bir kaçı.

Ordusu bulunmayan BM üye ülkelerden aldığı güç ve kaynakla ayakta durup yaptırım yapabiliyor. 15 üyeden oluşan Güvenlik Konseyi, yürütme görevi yürütüyorlar. Bunlardan yukarıda saydığımız beşi daimi üye, kalanlar iki yıl dönüşümlü görev alan diğer üye ülkeler. ‘Dünyanın Jandarması’ görevini sürdüren Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi dışında çok sayıda başka kurullar da bulunuyor. Dünya Sağlık Teşkilatı, Dünya Bankası, Gıda Teşkilatı, UNICEF, Ekonomik ve Sosyal Konsey ile Uluslararası Adalet Divanı ilk etapta sayabileceğimiz örgütler. Güvenlik Konseyi, tam anlamıyla çalıştırılmasa da bu örgütler dünyadaki yoksullar, fakirler ve ümitsizler için çok değerlidir.

2018 yılının başında umarız dünya daha adil ve barış dolu bir yer olur, Yahudisi de Filistinlisi de başlarını sokacak bir eve kavuşurlar ve orada gelecek kaygısı hissetmeden yaşarlar. Dünyaya gelen tüm hayvanlar bir şekilde barınak buluyor ve bir denge içinde yaşıyorlar da ‘çok akıllı olan insanoğlu’ neden kendine huzur verecek ortamı hazırlayamıyor?

Aç gözlü insanların şerrinden uzak bir yeni yıl dilerim….