Konuşarak Sorunlarımı Çözebilir miyim?

Bu yazı 4 Mart 2016 tarihinde yayınlanmıştır

Psikoloji eğitimimin ardından altı yıldan fazla süredir çeşitli aşamalarda psikolojik sorunlar yaşayan birçok insanla çalıştım, çalışıyorum. Bu süreçte terapinin içeriğinin kişinin sorunlarına uyumunun yanında, daha birçok faktörün terapinin başarılı olup olmamasında etkili olabildiğini gözlemledim.

Bunlar içerisinde terapistle, hastanın kurduğu iletişim ve güven, bireyin terapiye hazır ve problemlerini anlayıp çözmede doğru zamanda olması, kişinin terapiden beklentilerinin ve de varmak istediği hedeflerinde açık olması gibi etkenleri sayabilirim. Tabii ki bazı psikolojik problemlerin diğerlerinden çok daha derin olduğunu kabul edip tedavi süresinin ona göre haliyle uzun olabileceğini kabul etmemiz gerekiyor. Konuşma terapisi sayısız şekillerde olabilir, buradaki görüşlerim sadece Kognitif Davranışsal Terapi pratiğine dayanmaktadır.

• Beklentinin aksine terapistin elinde kişinin kendisini bir anda ya da bir süre sonra iyi hissetmesini, bir dokunuşla sağlayacak sihirli bir değnek yoktur. Tam aksine terapi süreci, kişiye, gelişimin nasıl olacağını, aşamalarını açıklayıp, gelişimi kişinin belirleyeceğini göstermeye çalışır.

• Terapinin amacı kişinin yaşadığı pratik problemleri terapistin çözmesi değil, bireye problemleri kendisinin çözebileceğini ve buna nasıl ulaşabileceğini göstermektir.

• Terapiye başladığında kişinin mutlaka büyük bir motivasyona sahip olması gerekmez. Terapi sürecinde birey motivasyonunu hedeflerine pratik anlamda ulaşmaya başlayarak arttıracaktır. Motivasyon oturduğumuz yerde gelmeyecek, pratik anlamda hareket ederek, yapacağımız değişiklikler ile artarak bizi daha ileriye itecektir.

• Terapi en son başvurulacak çözüm olarak görülmemelidir. Yaşadığımız problemlerin nasıl yaşanıp nasıl devam ettiğini en kısa zamanda öğrenmemiz, bize sorunlar büyümeden müdahale etme gücü ve anlayışı verecektir. O yüzden ne kadar erken davranırsak o kadar etkili müdahale edebiliriz.

• Terapi almak “deli” olmak deli damgası yemek anlamına gelmez. Yaşam bizlere birçok sıkıntılar yaşatır ve bazen bu sıkıntılar başa çıkılmaz bir hal alabilir. Bu yaşanıldığında önemli olan sorunlardan kaçmak değil, sorunların neden kaynaklandığını anlayıp, nasıl çözülebileceğini öğrenmektir. Kognitif Davranışsal Terapi ve terapistler yapılan binlerce bilimsel araştırmanın sonucunda psikolojik problemlerin nasıl aşılabileceğini bize göstermiştir. Bu anlamda terapi almak “deliliği” değil bireyin sorunları paylaşıp çözmedeki cesaretini simgeler.

• Amaç kişiyi konuşarak rahatlatmak değil, düşünce, duygu, fiziksel tepkiler ve davranışlar arasındaki bağlantıları bulup hatalı düşünce ve davranışları tespit edip değiştirerek bireye kısır döngüleri kırma yetilerini kazandırmaktır.